การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและเปรียบเทียบบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาตามการรับรู้ของตนเองและครูในโรงเรียนมัธยมศึกษา กรมสามัญศึกษาบริเวณพื้นที่ชายฝั่งทะเลตะวันออก โดยส่งแบบสอบถามไปยังหัวหน้าหมวดวิชาจำนวน 477 ฉบับ และครูผู้สอน 392 ฉบับได้รับกลับคืนมา 687 คน คิดเป็นร้อยละ 82.18 นำข้อมูลมาวิเคราะห์โดยหาค่าร้อยละ ค่ามัชฌิมเลขคณิต ((X,-)) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) และทดสอบสมมุติฐานด้วยค่าที(t-test) และค่าเอฟ (F-test) แล้วนำเสนอผลการวิจัยในรูปตารางและความเรียง ผลการวิจัยพบว่า หัวหน้าหมวดวิชารับรู้ในบทบาทการนิเทศงานวิชาการของตนเองอยู่ในระดับมาก ส่วนครูผู้สอนรับรู้ในบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาอยู่ในระดับปานกลาง การเปรียบเทียบบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาทั้ง 5 ด้าน ได้แก่ ด้านหลักสูตร ด้านการปฏิบัติการสอน ด้านวัสดุอุปกรณ์การสอน ด้านการประเมินผลการสอนและด้านการพัฒนาบุคลากรระหว่างการรับรู้ของหัวหน้าหมวดวิชาและครู พบว่า มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ทุกด้าน การเปรียบเทียบบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาระหว่างการรับรู้ของหัวหนาหมวดวิชาและครู จำแนกตามขนาดโรงเรียน พบว่ามีการรับรู้แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ในโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดกลางและโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ ส่วนโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดเล็ก มีการรับรู้ไม่แตกต่างกัน การเปรียบเทียบบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาทั้ง 5 ด้านตามการรับรู้ของตนเองระหว่างโรงเรียนที่มีขนาดต่างกัน พบว่า มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ระหว่างโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่กับโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดกลางในทุกด้านเพียงคู่เดียว ยกเว้นด้านการปฏิบัติการสอนที่มีการรับรู้ไม่แตกต่างกัน ส่วนด้านการพัฒนาบุคลากร พบว่า มีการรับรู้แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05ระหว่างโรงเรียนขนาดใหญ่กับโรงเรียนขนาดเล็กอีกหนึ่งคู่ การเปรียบเทียบบทบาทการนิเทศงานวิชาการของหัวหน้าหมวดวิชาทั้ง 5 ด้าน ตามการรับรู้ของครูผู้สอนระหว่างโรงเรียนที่มีขนาดต่างกัน พบว่า ไม่มีความแตกต่างกันในทุกด้าน