การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ที่สำคัญ เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมผู้นำ และปัจจัยคัดสรรด้านสถานการณ์กับความพึงพอใจในงานของอาจารย์พยาบาล วิทยาลัยพยาบาล สังกัดกระทรวงสาธารณสุข ประชากร คือ อาจารย์พยาบาล ในวิทยาลัยพยาบาลทั้ง 35 แห่ง เครื่องมือที่ใช้คือ แบบสอบถามพฤติกรรมผู้นำแบบสอบถามเกี่ยวกับปัจจัยคัดสรรด้านสถานการณ์ ซึ่งได้แก่ระดับโครงสร้างของงาน ความคลุมเครือในบทบาท ความเชื่ออำนาจแห่งตน ความต้องการจำเป็นเพื่อผลสัมฤทธิ์ และความต้องการจำเป็นเพื่อความเป็นอิสระ และแบบสอบถามความพึงพอใจในงาน6 ด้าน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าร้อยละ ค่ามัชฌิมเลขคณิตส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การใช้สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สันการวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว การทดสอบค่าที และการวิเคราห์การถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า (1) การรับรู้ของอาจารย์พยาบาลเกี่ยวกับพฤติกรรมผู้นำของผู้บังคับบัญชา 4 แบบ คือ แบบสั่งการ แบบสนับสนุน แบบมีส่วนร่วม และแบบมุ่งความสำเร็จไม่ปรากฎแบบพฤติกรรมผู้นำที่เด่นชัด (2) อาจารย์พยาบาลรับรู้ในปัจจัยสถานการณ์แตกต่างกันไปตามแต่ละกลุ่มอายุ ระดับการศึกษาตำแหน่ง และ ประสบการณ์ในการสอน (3) อาจารย์พยาบาลส่วนใหญ่มีความไม่แน่ใจในประเด็นความพึงพอใจในงานด้านต่าง ๆ (4)พฤติกรรมผู้นำแต่ละแบบจะมีความสัมพันธ์ทางบวกกับความพึงพอใจในงาน 5 ด้าน (ยกเว้นความพึงพอใจด้านลักษณะของรายได้) และอาจารย์พยาบาลที่มีพฤติกรรมผู้นำแตกต่างกันจะมีความพึงพอใจแต่ละด้านแตกต่างกัน (ยกเว้นความพึงพอใจในงานโดยทั่วไป) (5)เมื่อเปรียบเทียบความพึงพอใจในงานด้านต่าง ๆ ระหว่างกลุ่มสูงและกลุ่มต่ำในแต่ละด้านของปัจจัยสถานการณ์ พบว่ามีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (6) ปัจจัยสถานการณ์ที่มีความสัมพันธ์ทางบวกกับความพึงพอใจในงานทุก ๆ ด้าน ในทุก ๆแบบของพฤติกรรมผู้นำคือ ระดับความชัดเจนในแนวทางการทำงาน(7) ในแต่ละแบบของพฤติกรรมผู้นำ พบว่า มีความแตกต่างของปัจจัยสถานการณ์ที่มีผลต่อความพึงพอใจในงานแต่ละด้าน