?? การผลิตเอนไซม์ไลเปสจากเชื้อ?Bacillus subtilis โดยการคัดเลือกสูตรอาหารที่เหมาะสมในการใช้เป็นสูตรอาหารที่ดีที่สุดของการเลี้ยงเชื้อ?ผลการทดลองพบว่า?สูตรอาหารที่ประกอบด้วยสูตรพื้นฐานที่?1?,?สารสกัดจากยีสต์?0.5%(w/v)แอมโมเนียมไนเตรท?0.2%(w/v)?และน้ำมันละหุ่ง?0.33%(v/v)เป็นสูตรอาหารที่เหมาะสมและให้แอคติวีตีของเอนไซม์สูงสุดโดยกำหนดให้ภาวะการเลี้ยงเชื้อในสูตรอาหารดังกล่าวคือ?ความเร็วรอบในการเขย่าให้อากาศ?200?รอบต่อนาที?,?เชื้อเริ่มต้นมีความขุ่นเมื่อวัดการดูดกลืนแสงที่ความยาวคลื่น600 nm เท่ากับ?0.1, pH เริ่มต้นในการเลี้ยงเชื้อเท่ากับ6.8?,?อุณหภูมิ?30?องศาเซลเซียส?และเวลาในการเลี้ยงเชื้อ6?ชั่วโมง?เมื่อทำการติดตามการทำงานของไลเปสที่หลั่งออกมาจากเชื้อ?Bacillus subtilis พบว่า?เวลาในการบ่ม?30?นาที,ปริมาณ?เอนไซม์?0.5?มิลลิลิตร?,?อุณหภูมิ?45?องศาเซลเซียสอะซิเตทบัฟเฟอร์ที่?pH 4.8 ,?และใช้อิมัลชันของน้ำมันมะกอก?1% เป็นซับสเตรท?เป็นภาวะที่เหมาะสมที่สุดในการติดตามการทำงานของเอนไซม์?นอกจากนี้เอนไซม์ไลเปสยังถูกยับยั้งอย่างสมบูรณ์โดย?EDTA?และ?HgCI(,2) และถูกยับยั้งบางส่วนด้วย?NiCI(,2) และ?FeCI(,3) ได้ทำการทดลองเพื่อใช้วัตถุดิบที่มีในประเทศไทยทดแทนแหล่งคาร์บอนและแหล่งไนโตรเจนที่ใช้ในสูตรอาหารเลี้ยงเชื้อโดยพบว่ากลูโคสหรือฟรุคโตส?1%(w/v)?เพียงอย่างเดียวสามารถทดแทนน้ำมันละหุ่ง?0.33%(v/v)ได้?นอกจากนี้กากถัวเหลืองที่มีเปอร์เซนต์ไนโตรเจนทั้งหมด0.3% สามารถใช้ทดแทนสารสกัดจากยีสต์?0.5%(w/v)?ที่มีเปอร์เซนต์ไนโตรเจนทั้งหมด?0.18% ได้?หลังจากนั้นทำการตกตะกอนน้ำใสจากน้ำเลี้ยงเชื่อที่ประกอบด้วยสูตรอาหารที่ดีที่สุดของการเลี้ยงเชื้อด้วยเอธานอลความเข้มข้น?80%(v/v)และอบแห้งที่อุณหภูมิห้อง?(25?องศาเซลเซียส)?เป็นเวลา?8-12?ชั่วโมง?จะได้เอนไซม์ในสภาพผงที่มีแอคติวิตี?6.5?ยูนิต/มิลลิกรัม?โปรตีนในการนำผงเอนไซม์ไปทดสอบการเก็บรักษาที่อุณหภูมิระหว่าง?-20?องศาเซลเซียส?ถึง?60?องศาเซลเซียส?พบว่าที่อุณหภูมิ?20?องศาเซลเซียส?ถึง?30?องศาเซลเซียส?สามารถเก็บรักษาเอนไซม์ไว้ได้อย่างน้อย?28?วันโดยไม่สูญเสียแอคติวิตีของเอนไซม์เลย