การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนา และตรวจสอบโมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุการปรับตัวของผู้ติดเชื้อเอชไอวี ชมรมเพื่อนวันพุธ ศูนย์วิจัยโรคเอดส์ สภากาชาดไทย ประกอบด้วยตัวแปรแฝง6 ตัวแปร ได้แก่ การเปิดเผยสภาพการติดเชื้อ ความเข้มแข็งอดทน การสนับสนุนทางสังคม ความเชื่ออำนาจภายในตนด้านสุขภาพ การรับรู้ที่เป็นตราบาป และการปรับตัว ตัวแปรสังเกตได้ 7 ตัวแปร ได้แก่ เพศ อายุ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษา รายได้ ความรุนแรงของโรคตามการรับรู้ และระยะเวลาการติดเชื้อ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ สมาชิกชมรมเพื่อนวันพุธ ศูนย์วิจัยโรคเอดส์ สภากาชาด ไทย ปี พ.ศ. 2545 จำนวน 400 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ แบบวัดความเข้มแข็งอดทน แบบวัด การสนับสนุนทางสังคม แบบวัดการเชื่ออำนาจภายในตนด้านสุขภาพ แบบวัดการรับรู้ที่เป็นตราบาป และแบบวัดการปรับตัว วิเคราะห์ข้อมูลใช้โปรแกรม SPSS 10.00 for Windows ในการหาค่าสถิติ พื้นฐาน และใช้โปรแกรม LISREL 8.50 ในการวิเคราะห์โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุ ผลการวิจัยพบว่า โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุการปรับตัวของผู้ติดเชื้อเอชไอวีที่ผู้วิจัยปรับให้เป็นโมเดลประหยัดมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ ผลการตรวจสอบความสอดคล้องของโมเดลกับข้อมูลเชิงประจักษ์มีค่าไค-สแควร์ เท่ากับ 52.98 ค่า p เท่ากับ 1.00 ค่า df เท่ากับ 120 ค่า GFI เท่ากับ 0.99ค่า AGFI เท่ากับ 0.97 ค่า CFI เท่ากับ 1.00 ค่า Standardized RMR เท่ากับ 0.02 ค่า RMSEA เท่ากับ 0.00และค่าสัมประสิทธิ์พยากรณ์ เท่ากับ 0.72 แสดงว่าตัวแปรทั้งหมดในโมเดลอธิบายความแปรปรวนของตัวแปรการปรับตัวได้ร้อยละ 72 ตัวแปรที่มีอิทธิพลต่อการปรับตัวอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ ความเข้มแข็งอดทน ความเชื่ออำนาจภายในตนด้านสุขภาพ ระยะเวลาการติดเชื้อ และอายุ ตามลำดับ