วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

ยาปฏิชีวนะซิโพรฟลอกซาซิน (ciprofloxacin) เป็นสารปฏิชีวนะสังเคราะห์ในกลุ่มของฟลูออโรควิโนโลน (fluoroquinolone) ซึ่งได้รับการรับรองจากองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกาให้ใช้ในการรักษาอาการติดเชื้ออันเนื่องมาจากเชื้อแบคทีเรียทั้งในคนและสัตว์ อย่างไรก็ตามได้มีรายงานเป็นจำนวนมากแสดงถึงการตกค้างของซิโพรฟลอกซาซินในผลิตภัณฑ์จากสัตว์ซึ่งส่งผลต่อมนุษย์ ดังนั้นสหภาพยุโรป และประเทศไทยจึงได้มีการกำหนดค่าสารตกค้างสูงสุด (MRL) ในผลิตภัณฑ์จากกล้ามเนื้อ และตับในโค และสุกร ไว้ที่ 100 และ 200 ไมโครกรัมต่อกิโลกรัม ตามลำดับ โดยงานวิจัยนี้มุ่งเน้นในเรื่องการผลิตและการศึกษาลักษณะสมบัติของโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อ ซิโพรฟลอกซาซิน เพื่อพัฒนาเป็นชุดตรวจสอบต่อไป โดยได้ทำการเชื่อมต่อซิโพรฟลอกซาซินกับ อัลบูมินจากซีรัมของวัวและใช้เป็นแอนติเจนในการกระตุ้นภูมิคุ้มกันของหนูทดลองสายพันธุ์ BALB/c และ ICR โดยหนูทดลองทุกตัวตอบสนองโดยการสร้างแอนติบอดีต่อซิโพรฟลอกซาซินและมีระดับแอนติบอดี 1:8000 ถึง 1:2048000 เพื่อสร้างโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อซิโพรฟลอกซาซิน จึงทำการหลอมรวมเซลล์ม้ามของหนูทดลองกับเซลล์มัยอีโลมา P3X พบว่าได้เซลล์ไฮบริโดมาที่ผลิต โมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อซิโพรฟลอกซาซิน จำนวน 4 โคลน คือ 5-7F12, 7-7G9, 7-5A1 และ 11-5A1 จากการศึกษาลักษณะสมบัติของโมโนโคลนอลแอนติบอดีที่ได้ พบว่าเป็นไอไซไทป์ชนิด IgG₁ ทั้ง 4 โคลน มีความไวในรูปของค่าความเข้มข้นต่ำสุดที่สามารถตรวจวัดได้ เท่ากับ 63, 37, 45 นาโนกรัมต่อมิลลิลิตร และ 0.97 พิโคกรัมต่อมิลลิลิตร ตามลำดับ จากเซลล์ไฮบริโดมาทั้ง 4 โคลน โมโนโคลนอลแอนติบอดี 11-5A1 มีความไวสูงที่สุดและเกิดปฏิกิริยาข้ามกับสารอื่นในกลุ่มควิโนโลน ที่ทำการทดสอบต่ำกว่า 0.5% และไม่เกิดปฏิกิริยาข้ามกับสารนอกกลุ่มที่ทำการทดสอบ ดังนั้น โมโนโคลนอลแอนติบอดี 11-5A1 ที่ได้นี้จึงเหมาะสมในการนำไปใช้พัฒนาชุดตรวจสอบโดยอาศัยหลักการทางภูมิคุ้มกันวิทยาสำหรับตรวจวัดซิโพรฟลอกซาซินต่อไป