วิทยานิพนธ์ (สถ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554

การจักสานหวายเป็นงานหัตถกรรมที่สืบทอดภูมิปัญญาไทยมาตั้งแต่สมัยโบราณ หวายเป็นที่นิยมเพราะความสวยงามเป็นธรรมชาติ มีความเหนียว น้ำหนักเบา ง่ายต่อการดัดโค้ง และคงทน หวายจากป่าไม้ภายในประเทศมีปริมาณลดลงเกิดการขาดแคลน มีการออก พรก. ของป่าหวงห้าม พ.ศ. 2530 การนำวัตถุดิบอื่นมาใช้ทดแทนการผลิตงานหวาย เช่น หวายเทียมเป็นเส้นหวายที่ทำจากวัสดุสังเคราะห์เพื่อใช้ทดแทนเส้นหวายธรรมชาติ พฤติกรรมการท่องเที่ยวส่งผลต่อรูปแบบการท่องเที่ยวที่มีวัตถุประสงค์ที่แตกต่างกัน งานสถาปัตยกรรมที่ใช้เพื่อการพักผ่อน เป็นอีกทางเลือก การหาสิ่งที่ทำให้สัมผัสถึงกลิ่นไอของธรรมชาติ โดยการใช้สิ่งที่ผลิตจากวัสดุธรรมชาติ หรือแทนด้วยรูปทรงและวัสดุที่ได้แรงบันดาลใจจากธรรมชาติ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาการออกแบบและก่อสร้างของหวายเทียมขึ้นรูปเป็นอาคารพักตากอากาศหลังเดี่ยวขนาด 30-40 ตารางเมตร โดยการศึกษาการขึ้นรูปและกระบวนการสานของงานหวาย และการวิเคราะห์ข้อดีข้อเสียของหวายเทียมขึ้นรูปเป็นอาคารทั้งหลัง ใช้วิธีการศึกษาข้อมูลจากวรรณกรรมทางวิชาการ และสัมภาษณ์สถาปนิก วิศวกรงานโยธา และงานระบบ ผลการศึกษาพบว่า รูปทรงและการขึ้นรูปของอาคารสามารถใช้รูปทรงของเครื่องจักสานได้ทุกรูปทรง โดยแนวความคิดในการขึ้นรูปของเครื่องจักสาน ใช้โครงสร้างจากวัสดุอื่นๆ หรือวัสดุชนิดเดียวกันกับเครื่องจักสานเข้ามาเป็นโครงสร้างเสริมความแข็งแรง รูปทรงของอาคารมีผลต่องบประมาณการก่อสร้าง รูปทรงอิสระใช้งบประมาณการก่อสร้างสูงกว่ารูปทรงสีเหลี่ยม ผนังหวายเทียมสานขึ้นรูปถ้าต้องการความสวยงามของลายสานที่ต่อเนื่อง จำเป็นต้องใช้การสานในพื้นที่ก่อสร้างจริง รูปทรงของอาคารที่แตกต่างกันส่งผลต่องานระบบอาคาร โดยขึ้นอยู่กับความสูงของอาคาร ส่งผลต่อการตัดสินใจเลือกการเดินระบบปรับอากาศ อาคารที่ใช้หวายเทียมสานขึ้นรูปเป็นผนังภายนอก มีลักษณะโปร่งอากาศและน้ำสามารถไหลผ่านได้ ต้องมีผนังภายในอีกชั้นที่สามารถกันการรั่วซึมของน้ำและอากาศได้