วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคม การมีปฎิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงกับตัวละครมาสค์ไรเดอร์ การสื่อสารที่นำไปสู่การเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคมจากภาพยนตร์การ์ตูนญี่ปุ่นชุดมาสค์ไรเดอร์ของแฟนคลับ และความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรทั้ง 3 รวมทั้งเปรียบเทียบการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงและการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคมของแฟนคลับที่มีอายุแตกต่างกัน ซึ่งกลุ่มตัวอย่างในการวิจัยคือ แฟนคลับมาสค์ไรเดอร์ที่มีอายุระหว่าง 14-46 ปี โดยอาศัยการวิจัยแบบสหวิธีการ การวิจัยเชิงปริมาณ เป็นการวิจัยเชิงสำรวจกับแฟนคลับมาสค์ไรเดอร์จำนวน 470 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลคือแบบสอบถาม ประมวลข้อมูลโดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูปและวิเคราะห์ข้อมูลโดยการทดสอบค่าสหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน การวิเคราะห์หาค่าความแปรปรวน และการทดสอบความแตกต่างค่าเฉลี่ยรายคู่ของ Scheffe ซึ่งผลการวิจัยปรากฏดังนี้ 1) ระดับการเปิดรับข่าวสารมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับระดับการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริง 2) ระดับการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับระดับการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคม 3) ระดับการเปิดรับข่าวสารมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับระดับการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคม 4) ระดับการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงมีความแตกต่างกันตามอายุของกลุ่มแฟนคลับ 5) ระดับการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคมไม่มีความแตกต่างกันตามอายุของกลุ่มแฟนคลับ ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้การสัมภาษณ์เจาะลึกแฟนคลับ 24 คน การสังเกตแบบมีส่วนร่วม และการสนทนาอย่างไม่เป็นทางการร่วมกับการศึกษาข้อมูลจากเอกสารต่างๆ ผลการวิจัยพบว่า แฟนคลับมีการเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคมจากภาพยนตร์การ์ตูนญี่ปุ่นชุดมาสค์ไรเดอร์ในประเด็นต่างๆ โดยแบ่งเป็น 1) ค่านิยมส่งเสริมสังคมที่เกี่ยวกับการใช้ชีวิต เช่น ความพยายาม ความอดทน เป็นต้น 2) ค่านิยมส่งเสริมสังคมที่เกี่ยวกับคนรอบข้าง เช่น ความเสียสละ ความสามัคคี เป็นต้น ซึ่งที่มาของการเรียนรู้นั้นมาจากการเปรียบเทียบกับละครโทรทัศน์ไทย ลักษณะนิสัย พฤติกรรมของตัวละครและเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในเรื่อง ส่วนการสื่อสารที่นำไปสู่การเรียนรู้ค่านิยมส่งเสริมสังคมนั้นมีที่มาจากตัวสาร หรือ Message เกี่ยวกับมาสค์ไรเดอร์ที่แฟนคลับเปิดรับ อันได้แก่ เนื้อหาเกี่ยวกับลักษณะนิสัย พฤติกรรมของตัวละคร และเนื้อหาเกี่ยวกับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในเรื่อง ในด้านปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงนั้น พบว่าสามารถวิเคราะห์ได้จากความถี่ในการสื่อสารผ่านช่องทางสื่อชนิดต่างๆ โดยมีทั้งความสัมพันธ์ในเชิงบวกและเชิงลบ เช่น การเอาใจช่วยตัวละคร การตำหนิตัวละคร นอกจากนี้แฟนคลับยังมีการแสดงออกซึ่งการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกึ่งความจริงอีกด้วย เช่น การสะสมสิ่งของต่างๆเกี่ยวกับมาสค์ไรเดอร์ และการแต่งกายเลียนแบบมาสค์ไรเดอร์ เป็นต้น