การวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์ทั่วไป เพื่อศึกษาพัฒนาการของการทดสอบระดับชาติ และการประกัน คุณภาพการศึกษาระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน สำหรับวัตถุประสงค์เฉพาะของการวิจัย มีดังนี้ 1) เพื่อศึกษา พัฒนาการของการทดสอบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานระดับชาติ 2) เพื่อศึกษาพัฒนาการของระบบและกลไก ในการประกันคุณภาพการศึกษาระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน และ 3) เพื่อนำเสนอบทเรียนและทางเลือกใน อนาคตของการทดสอบระดับชาติ และการประกันคุณภาพการศึกษาระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน วิธีวิจัยที่ใช้ใน การวิจัย ประกอบด้วย วิธีการวิจัยเอกสาร และวิธีการประวัติศาสตร์จากคำบอกเล่า ผลวิจัยพบว่า พัฒนาการของการทดสอบระดับชาติ และการประกันคุณภาพการศึกษาระดับ การศึกษาขั้นพื้นฐาน แบ่งออกเป็น 7 ยุค บทเรียนและทางเลือกในการทดสอบระดับชาติ และการประกัน คุณภาพการศึกษาระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานได้มีการนำเสนอพร้อมข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย และการวิจัย ต่อไปในอนาคต The general objective of this research project was to study the development of the national testing and the educational quality assurance at the basic education level in Thailand. There were three specific objectives: 1) to study the development of the national testing; 2) to study the development of the educational quality assurance at the basic education level; and 3) to study and propose the lessons learned and alternatives of the national testing and the educational quality assurance at the basic education level in the future for Thailand. The documentary research method and the oral history research method were employed. The seven eras of the development of national testing and the educational quality assurance at the basic education level were documented. Lessons learned and various alternatives of the national testing and educational quality assurance at the basic education level in the future were illustrated. Finally, policy and future research studies are recommended.