วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2551

ปริมาณไอน้ำในบรรยากาศ (Precipitable Water Vapor, PWV) เป็นตัวแปรสำคัญในการติดตามการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ปัจจุบันการวัดปริมาณไอน้ำในบรรยากาศ นอกจากการใช้เครื่องมือทางอุตุนิยมวิทยา เช่น เครื่องวิทยุหยั่งอากาศ (Radiosondes, RS) เครื่องวัดรังสีในช่วงคลื่นไมโครเวฟ (Microwave Radiometer, MWR) และดาวเทียมอุตุนิยมวิทยา (Meteorological Satellite) แล้ว ยังสามารถใช้ข้อมูลจากการรังวัดดาวเทียมจีพีเอส มาประมาณค่าปริมาณไอน้ำในบรรยากาศได้ ซึ่งการประมาณค่าให้มีความถูกต้องนั้น จำเป็นต้องใช้ข้อมูลที่มีช่วงเวลาการรังวัดยาวนานร่วมกับข้อมูลวงโคจรดาวเทียมความละเอียดสูงแบบ Final ซึ่งได้ถูกคำนวณโดยหน่วยงาน International GNSS Service (IGS) หลังจากที่ดาวเทียมได้โคจรผ่านตำแหน่งนั้นๆ แล้ว โดยข้อมูลดังกล่าวจะล่าช้ากว่าช่วงเวลาที่ทำการรังวัดประมาณ 13 วัน แต่งานติดตามการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศหรืองานอุตุนิยมวิทยาเป็นงานที่ต้องใช้ข้อมูลตรวจวัดแบบปัจจุบัน ดังนั้นหากสามารถประมาณค่าปริมาณไอน้ำในบรรยากาศแบบใกล้ปัจจุบัน ก็จะสามารถนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ได้จริงอย่างมีประสิทธิภาพ ในงานศึกษานี้ ได้ทำการประมาณค่าปริมาณไอน้ำในบรรยากาศแบบใกล้ปัจจุบัน โดยใช้ซอฟต์แวร์ Bernese 5.0 และข้อมูลวงโคจรดาวเทียมแบบ Ultra Rapid ซึ่งเป็นข้อมูลที่มีได้ในทันที ประมวลผลที่ช่วงเวลาการรังวัดแตกต่างกัน ผลที่ได้นำมาเปรียบเทียบกับค่าที่ได้จากการใช้ข้อมูลวงโคจรดาวเทียมแบบ Final ผลการศึกษา พบว่า มีค่าต่างเฉลี่ย 1.02 มม. ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 1.25 มม. ที่ช่วงเวลาการรังวัด 24 ชม. และ มีค่าต่างเฉลี่ย 2.88 มม. ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2.73 มม. ที่ช่วงเวลาการรังวัด 12 ชม. นอกจากนั้น กราฟการกระจายระหว่างค่าปริมาณไอน้ำในบรรยากาศและค่าปริมาณน้ำฝนในพื้นที่เดียวกัน แสดงให้เห็นถึงสหสัมพันธ์ในช่วงเวลาที่เกิดฝนตก