วิทยานิพนธ์ (ภ.สถ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

ในกรุงเทพมหานคร เขตบางรักเป็นย่านธุรกิจการค้าเก่าแก่ซึ่งเติบโตและเปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัยอย่างต่อเนื่อง การเติบโตภายใต้ความเปลี่ยนแปลงดังกล่าว มีผลทำให้เกิดเสน่ห์ที่น่าสนใจจากการผสมผสานระหว่างความเก่าและความใหม่ที่แทรกตัวอยู่ภายในย่าน อย่างไรก็ดีการเติบโตทางเศรษฐกิจภายในพื้นที่อย่างไม่หยุดยั้งมีผลให้พื้นที่ว่างสาธารณะและพื้นที่สีเขียวลดน้อยลงไปมาก ส่งผลให้บรรยากาศโดยรวมภายในเขตบางรักมีความแออัด และคุณค่าของความเป็นย่านธุรกิจการค้าเก่าแก่ค่อยๆ สูญเสียไป งานวิจัยนี้ดำเนินการภายใต้แนวคิดว่า การเชื่อมต่อพื้นที่ว่างภายในย่านเข้าด้วยกันจะสามารถช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการใช้งานของพื้นที่เหล่านั้น การเพิ่มความต่อเนื่องจะทำให้เกิดพื้นที่สีเขียวที่ชัดเจนขึ้น และสามารถเสริมสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้กับย่านอย่างเห็นได้ชัด การศึกษาพื้นที่ว่างที่มีอยู่ในเขตบางรักนำไปสู่การคัดเลือก และจำแนกพื้นที่ว่างอย่างเป็นระบบ เพื่อสร้างการเชื่อมต่อให้เกิดเป็นโครงข่ายพื้นที่ว่างและการสัญจรทางเท้าระหว่างกลุ่มอาคารที่เหมาะสม ผลการวิจัยได้ตำแหน่งกลุ่มพื้นที่ว่างที่มีศักยภาพเหมาะแก่การสร้างความเชื่อมต่อได้จำนวน 7 กลุ่ม กลุ่มพื้นที่ว่างที่มีคุณค่าทางสังคมและนันทนาการซึ่งสัมพันธ์กับกิจกรรมทางเลือก พบมากบริเวณถนนเจริญกรุงและพื้นที่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา กลุ่มพื้นที่ว่างที่มีคุณค่าทางเศรษฐกิจซึ่งสัมพันธ์กับกิจกรรมจำเป็น พบมากบริเวณถนนสีลม ถนนสุรวงศ์และถนนสาทร ลักษณะแผนผังโครงข่ายของการเชื่อมต่อที่จะเกิดขึ้นมีความสัมพันธ์กับตำแหน่งของพื้นที่ว่างและระยะการเดินถึง การเชื่อมต่อพื้นที่ว่างที่มีคุณค่าในประเภทกลุ่มเดียวกัน ทำให้สามารถกำหนดรูปแบบเส้นทางการสัญจร และบทบาทของพื้นที่ว่างได้สอดคล้องกับบริบทของกลุ่มอาคาร เสน่ห์เชิงความเป็นมาของพื้นที่ พฤติกรรมและกิจกรรมของผู้ใช้งานได้อย่างเหมาะสม