วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2522

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุรุธรรมนิยมของครูสังคมศึกษา และเปรียบเทียบลักษณะคุรุธรรมนิยมในทัศนะของนักการศึกษากับบุคคลทั่วไป ผู้วิจัยได้ดำเนินการวิจัยโดยสร้างแบบสอบถามขึ้นซึ่งมีลักษณะเป็นแบบมาตราส่วนประเมินค่าและแบบคำถามปลายเปิด สำหรับคำถามแบบมาตราส่วนประเมินค่านั้นมี 5 ข้อ ครอบคลุมเนื้อหา 4 หมวด คือ หมวดจริยธรรม หมวดคุณธรรมของครู หมวดทัศนคติที่ดีต่อการเป็นครู และหมวดน้ำใจครู ส่วนคำถามปลายเปิดนั้นได้เปิดโอกาสให้ผู้ตอบแบบสอบถามแสดงความคิดเห็นอย่างเสรี ใช้ตัวอย่างประชากร 2 ประเภท คือ นักการศึกษาจำนวน 200 คน และบุคคลทั่วไปจำนวน 200 คน โดยวิธีการสุ่มแบบแบ่งเป็นพวกหรือชั้น และได้วิเคราะห์ข้อมูลจากตัวอย่างประชากรทั้ง 2 ประเภท โดยการหาค่าร้อยละค่าเฉลี่ยมัชฌิมเลขคณิต หาส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าอัตราส่วนวิกฤต แล้วนำเสนอในรูปตารางและความเรียง ผลการวิจัยพบว่า นักการศึกษาและบุคคลทั่วไปเห็นว่า ครูสังคมศึกษาควรมีคุรุธรรมนิยมทั้ง 4 หมวด คือ หมวดจริยธรรม หมวดคุณธรรมของครู หมวดทัศนคติที่ดีต่อการเป็นครู และหมวดน้ำใจครู โดยสรุปได้ว่า จริยธรรม ด้านส่วนตัวที่จำเป็นมากที่สุดสำหรับครูสังคมศึกษา คือ การตรงต่อเวลา ส่วนจริยธรรมด้านการงานที่จำเป็นมากที่สุด คือ ความรับผิดชอบต่อหน้าที่ของตน คุณธรรมของครูที่จำเป็นมากที่สุด คือ ความยุติธรรม ทัศนคติที่ดีที่สุดต่อการเป็นครูที่จำเป็นมากที่สุด คือ การแสวงหาความรู้ใส่ตนอยู่เสมอ และในเรื่องน้ำใจครูที่จำเป็นมากที่สุด คือ การยินดีให้ความรู้แก่ผู้อื่น และปรารถนาดีต่อศิษย์โดยไม่มีอคติใดๆ ผลการเปรียบเทียบลักษณะคุรุธรรมนิยมของครูสังคมศึกษาในทัศนะของนักการศึกษา และบุคคลทั่วไป ปรากฏว่ามีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 ในเรื่องการยอมรับฟังความคิดเห็นของนักเรียน อารมณ์มั่นคง การรู้จักทำงานเป็นกลุ่ม ความประหยัดมัธยัสถ์ และความอดทน นักการศึกษา และบุคคลทั่วไปได้ให้ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับคุรุธรรมนิยมของครูสังคมศึกษา ว่า ครูสังคมศึกษาควรถือเป็นความรับผิดชอบโดยตรงในการให้คำปรึกษา และช่วยแก้ปัญหาของนักเรียนได้ทั้งในเรื่องการเรียนและเรื่องส่วนตัว กับทั้งต้องตระหนักว่าการพัฒนาค่านิยมทางสังคมที่เหมาะสมให้แก่นักเรียนเป็นบทบาทที่สำคัญยิ่งของครูสังคมศึกษา