วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

เซลล์ไฮบริโดมา ENRO 44 ซึ่งผลิตอิมมิวโนโกลบิวลินชนิด IgG[subscript 1] ที่จำเพาะต่อเอนโรฟลอกซา-ซิน ได้ถูกเลี้ยงในเครื่องปฏิกรณ์ชีวภาพแบบถังกวนขนาด 2 ลิตร ในระบบต่างๆ จากการศึกษาผลกระทบของความเข้มข้นของออกซิเจนที่ละลายที่มีต่อเซลล์ไฮบริโดมา ด้วยการเลี้ยงเซลล์ในระบบ batch พบว่าเมื่อควบคุมค่าการละลายของออกซิเจนที่ 50 เปอร์เซ็นต์ จะสามารถเลี้ยงเซลล์ได้ความเข้มข้นเซลล์มีชีวิตสูงสุด 9.21×10[superscript 5] เซลล์ต่อมิลลิลิตร และความเข้มข้นของแอนติบอดี 67.33 มิลลิกรัมต่อลิตร นอกจากนี้ เซลล์ได้ถูกเลี้ยงด้วยระบบ fed-batch โดยการเติมสารอาหารจำเพาะบางชนิด แต่พบว่าไม่สามารถทำให้ความเข้มข้นของเซลล์และแอนติบอดีสูงขึ้นได้ ในทางกลับกัน จะพบการเพิ่มการผลิตของเมแทบอไลต์ที่เป็นพิษ ได้แก่ แอมโมเนียและแลคเทต การศึกษาเรื่องความเข้มข้นในการยับยั้งพบว่าการยับยั้งการเจริญของเซลล์ไฮบริโดมาจะเกิดขึ้นที่แอมโมเนียและแลคเทตเข้มข้น 3.0 มิลลิโมลาร์ และ 3.0 กรัมต่อลิตร ตามลำดับ ในการเลี้ยงเซลล์ระบบ perfusion โดยการใช้ spin filter เป็นอุปกรณ์กักกันเซลล์ที่ติดตั้งภายในเครื่องปฏิกรณ์ชีวภาพแบบถังกวน สามารถเลี้ยงเซลล์ไฮบริโดมาได้ผลดีที่สุด มีการกักกันเซลล์สูงสุดที่ความเร็วรอบ 100 รอบต่อนาที ด้วยการเพิ่ม perfusion rate สูงถึง 0.80 vvd สามารถเลี้ยงเซลล์ได้ความเข้มข้นของเซลล์มีชีวิตที่ภาวะสมดุลสูงถึง 1.57x10[superscript 6] เซลล์ต่อมิลลิลิตร ภายในระยะเวลา 5 วัน และมีเปอร์เซ็นต์ความมีชีวิตสูงกว่า 90 เปอร์เซ็นต์ นาน 3 วัน แล้วจึงลดลงมาคงที่ที่ประมาณ 30-40 เปอร์เซ็นต์ ผลผลิตต่อวันและอัตราการผลิตต่อหน่วย มีค่าเท่ากับ 73.69 มิลลิกรัมต่อลิตรต่อวัน และ 61.41 มิลลิกรัมต่อวัน ตามลำดับ ซึ่งสูงกว่าค่าที่ได้จากการเลี้ยงเซลล์ระบบ batch ประมาณ 6 เท่า นอกจากนี้ ได้ศึกษาผลของการลดความเข้มข้นของซีรัมลง พบว่า เมื่อลดความเข้มข้นซีรัมลงจาก 10 เปอร์เซ็นต์ เหลือ 5 เปอร์เซ็นต์ ความเข้มข้นเซลล์ที่ภาวะสมดุลและอัตราการผลิตแอนติบอดีลดลงประมาณ 20 เปอร์เซ็นต์ อย่างไรก็ตาม ต้นทุนการผลิตต่อผลิตภัณฑ์ก็ลดลงถึง 30 เปอร์เซ็นต์