ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม
นักวิจัย : ฉวีวรรณ จั่นสกุล
คำค้น : บอระเพ็ด , ระบบหัวใจ , หลอดลม , หลอดเลือด
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2555
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RMU5180005 , http://research.trf.or.th/node/5357
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

สารสกัดจากลำต้นบอระเพ็ด (T. crispa extract) มีผลทำให้ลดความดันโลหิต ลดอัตราการเต้นของหัวใจในช่วงสั้น ๆ และตามมาด้วยการเพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจในหนูแร็ทสลบ และมีผลทำให้หลอดลมหนูตะเภาที่ตัดแยกออกมาศึกษานอกตัวโดยให้หดตัวอยู่ก่อนแล้ว carbachol คลายตัว ผลดังกล่าวนี้เป็นผลรวมจากการทำงานแบบผสมผสานของสารออกฤทธิ์ใน T. crispa extract อย่างน้อย5 ชนิด ได้แก่ salsolinol, higenamine, tyramine, adenosine และ uridine โดย salsolinol และhigenamine มีผลทำให้ลดความดันโลหิต โดยสารดังกล่าวเหล่านี้ออกฤทธิ์โดยตรงที่หลอดเลือดทำให้หลอดเลือดคลายตัว และมีผลทางอ้อมกระตุ้นให้มีการหลั่ง nitric oxide จาก endothelium มาเสริมผลทางตรงด้วย สำหรับผลทางตรง higenamine น่าจะออกฤทธิ์ผ่านทาง β2-adrenoceptors ที่ผนังหลอดเลือด แต่ salsolinol ออกฤทธิ์ผ่านทางกลไกอื่นที่ไม่ใช่ β2-adrenoceptors ส่วน tyramine มีผลทำให้หลอดเลือดหดตัวเล็กน้อยโดยกระตุ้นผ่านทาง α-adrenoceptor ที่ผนังหลอดเลือดและกระตุ้นให้มีการหลั่ง nitric oxide จาก endothelium ด้วย adenosine และ uridine มีผลทำให้หลอดเลือดคลายตัวโดยกระตุ้นให้มีการหลั่ง nitric oxide ส่วน adenosine มีผลโดยตรงที่หลอดเลือดด้วยโดยกระตุ้นผ่านadenosine receptor อื่นที่ไม่ใช่ A2 adenosineหรือ P2 purinergic receptors ในทำนองเดียวกันผลการเพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจของ T. crispa extract เป็นผลของการทำงานของสารทั้ง 5 ชนิดนี้เช่นกัน salsolinol มีผลทำให้ลดอัตราการเต้นของหัวใจโดยออกฤทธิ์ที่presynaptic receptor กระตุ้นให้มีการหลั่ง acetylcholine ส่งผลให้ลดอัตราการเต้นของหัวใจhigenamine มีผลทำให้เพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจโดยกระตุ้นผ่านทาง β 1- และ β 2-adrenoceptors ที่หัวใจ ส่วน tyramine มีผลทำให้เพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจ ผลของ tyramine เป็นผลทางอ้อม โดยtyramine กระตุ้นให้มีการหลั่งของ sympathetic neurotransmitter, norepinephrine, ซึ่งจะไปจับกับ β-adrenoceptors ที่หัวใจมีผลทำเพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจ ส่วน adenosine และ uridine มีผลทำให้ลดอัตราการเต้นของหัวใจ ออกฤทธิ์ผ่านทาง A2 adenosine และ P2 purinergic receptors ผลการคลายตัวของหลอดลมของหนูตะเภาต่อ T. crispa extract เป็นผลการทำงานของสารทั้ง 5 ชนิดออกฤทธิ์เสริมกันทำให้หลอดลมคลายตัว โดย salsolinol, higenamine และ tyramine ออกฤทธิ์ผ่านทาง β2-adrenoceptors ส่วน adenosine และ uridine ออกฤทธิ์ผ่านทางกลไกอื่นที่ไม่ใช่ β2-adrenoceptors, A2 adenosine หรือ P2 purinergic receptors การศึกษาครั้งนี้สามารถยืนยันสรรพคุณของลำต้นบอระเพ็ดในการใช้รักษาโรคความดันโลหิตสูง และการรักษาโรคหอบได้ แม้ว่าลำต้นบอระเพ็ดมีสารออกฤทธิ์ทั้งเพิ่มและลดความดันโลหิตและอัตราการเต้นของหัวใจ แต่ผลรวมของการออกฤทธิ์ทำให้ลดความดันโลหิต และเพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจ และทำให้หลอดลมคลายตัว สารออกฤทธิ์ดังกล่าวได้แก่ salsolinol, higenamine, tyramine, adenosine และ uridine ส่วน syringin, litcubinine และ borapetoside A, B, D และ E ซึ่งเป็นสารขมที่เป็นเอกลักษณ์ของบอระเพ็ดไม่มีผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และหลอดลมแต่อย่างใด

บรรณานุกรม :
ฉวีวรรณ จั่นสกุล . (2555). การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ฉวีวรรณ จั่นสกุล . 2555. "การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ฉวีวรรณ จั่นสกุล . "การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2555. Print.
ฉวีวรรณ จั่นสกุล . การแยกสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากลำต้นบอระเพ็ด และกลไกในการแสดงฤทธิ์ของสารนั้นต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด และ/หรือต่อการคลายตัวของหลอดลม. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2555.