| ชื่อเรื่อง | : | กลไกอาการปวดฟันในภาวะที่เนื้อเยื่อในโพรงฟันปกติและอักเสบในมนุษย์ |
| นักวิจัย | : | นพคุณ วงษ์สวรรค์ |
| คำค้น | : | กลไกเสียวฟัน , การไหลของของไหลในท่อเนื้อฟัน , ความเย็น , ฟันมนุษย์ , อาการเจ็บปวด |
| หน่วยงาน | : | สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย |
| ผู้ร่วมงาน | : | - |
| ปีพิมพ์ | : | 2553 |
| อ้างอิง | : | http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RMU4980049 , http://research.trf.or.th/node/5325 |
| ที่มา | : | - |
| ความเชี่ยวชาญ | : | - |
| ความสัมพันธ์ | : | - |
| ขอบเขตของเนื้อหา | : | - |
| บทคัดย่อ/คำอธิบาย | : | การศึกษาวิจัยในการศึกษาแรกเพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างอาการเสียวฟันและอัตราการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟัน หรืออาจกล่าวอีกนัยหนึ่งคือเพื่อพิสูจน์กลไกของการเสียวฟันที่เรียกว่า“สมมุติฐานไฮโดรไดนามิก” นั่นเอง การศึกษากระทำในฟันกรามน้อยที่จะต้องถอนเพื่อจัดฟันจำนวน 16 ซี่ในผู้ป่วย 13 คน กรอฟันที่ปุ่มฟันไกล้แก้มจนถึงระดับเนื้อฟัน (ระดับนี้ยังห่างจากเนื้อในโพรงฟัน 1.5 มม) กำจัดชั้นสเมียร์ด้วยกรดฟอสฟอริคแล้วล้างด้วยน้ำเกลือสเตอไรด์ กระตุ้นเนื้อฟันด้วยความดัน 400 มม ของปรอท สูงกว่าและต่ำกว่าความดันบรรยากาศเป็นเวลา 5 วินาที ให้ผู้ป่วยประเมินความรู้สึกเสียวฟันด้วยวิชวยอนาลอกสเกล (วีเอเอส) วัดอัตราการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟันเมื่อกระตุ้นเนื้อฟันด้วยความดันในลักษณะที่ทำในคลินิกโดยกระทำในห้องปฏิบัติการหลังจากที่ถอนฟันแล้ว ผลการทดลองพบว่าค่ามัธยฐานของความดันที่น้อยที่สุดที่กระตุ้นให้เกิดอาการเสียวฟันคือ 125 มม ของปรอทต่ำกว่าบรรยากาศ และ 200 มม ของปรอทสูงกว่าบรรยากาศ ซึ่งจะทำให้เกิดการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟันเท่ากับ 3.29 นาโนลิตร/วินาที/มม2 และ 5.75 นาโนลิตร/วินาที/มม2 ตามลำดับ โดยสรุบ กลไกของอาการเสียวฟันในมนุษย์ เป็นไปตาม“สมมุติฐานไฮโดรไดนามิก”และจะไวต่ออัตราการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟันที่ออกนอกตัวฟันมากกว่ามุ่งสู่ตัวฟันเช่นเดียวกับที่พบในฟันแมว การศึกษาวิจัยในการศึกษาที่สองเพื่อศึกษากลไกของความเย็นในการทำให้เกิดอาการเสียวฟันในมนุษย์ การศึกษากระทำในฟันกรามน้อยที่จะต้องถอนเพื่อจัดฟันเช่นเดียวกัน การศึกษากระทำในฟันกรามน้อยจำนวน 24 ซี่ ในผู้ป่วย 17 คน กรอฟันที่ปุ่มฟันไกล้แก้มจนถึงระดับเนื้อฟันกระตุ้นเนื้อฟันด้วยหลอดน้ำแข็งขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 2 มม เป็นเวลา 5 วินาทีให้ผู้ป่วยประเมินความรู้สึกเสียวฟันด้วยวิชวยอนาลอกสเกล จากนั้นกำจัดชั้น สเมียร์ด้วยกรดฟอสฟอริคแล้วล้างด้วยน้ำเกลือสเตอไรด์ให้ผู้ป่วยประเมินความรู้สึกเสียวฟันด้วยวิชวยอนาลอกสเกลอีก จากนั้นใส่สารออกซาเลท 3 เปอร์เซ็น เป็นเวลา 2 นาที เพื่อให้เกิดผลึกปิดท่อเนื้อฟัน กระตุ้นเนื้อฟันด้วยหลอดน้ำแข็งอีกครั้ง ให้ผู้ป่วยประเมินความรู้สึกเสียวฟันด้วยวิชวยอนาลอกสเกล ในฟัน 8 ซี่ได้วัดอัตราการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟันเมื่อกระตุ้นเนื้อฟันด้วยความเย็นในลักษณะที่ทำในคลินิก โดยกระทำในห้องปฏิบัติการหลังจากที่ถอนฟันแล้ว ผลการทดลอง พบว่า วีเอเอส ก่อนกำจัดชั้นสเมียร์ หลังกำจัดชั้นสเมียร์ และ หลังการใส่ออกซาเลท เท่ากับ 21.3 ± 19.5 มม 85.4 ± 15.6 และ 8.5 ± 13.3 ตามลำดับ ซึ่งมีผลอัตราการไหลของของไหลในท่อเนื้อฟันเท่ากับ 2.15 ± 1.02 1.55 ± 0.84 และ 2.29 ± 1.28 นาโนลิตร/วินาที/มม2 โดยสรุบ กลไกของอาการเสียวฟันในมนุษย์ต่อความเย็นไม่เป็นไปตาม“สมมุติฐานไฮโดรไดนามิก” แนะว่าน่าจะมีใยประสาทที่รับความเย็นโดยตรงในเนื้อในโพรงฟัน |
| บรรณานุกรม | : |
นพคุณ วงษ์สวรรค์ . (2553). กลไกอาการปวดฟันในภาวะที่เนื้อเยื่อในโพรงฟันปกติและอักเสบในมนุษย์.
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. นพคุณ วงษ์สวรรค์ . 2553. "กลไกอาการปวดฟันในภาวะที่เนื้อเยื่อในโพรงฟันปกติและอักเสบในมนุษย์".
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย. นพคุณ วงษ์สวรรค์ . "กลไกอาการปวดฟันในภาวะที่เนื้อเยื่อในโพรงฟันปกติและอักเสบในมนุษย์."
กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2553. Print. นพคุณ วงษ์สวรรค์ . กลไกอาการปวดฟันในภาวะที่เนื้อเยื่อในโพรงฟันปกติและอักเสบในมนุษย์. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2553.
|
