วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2558

การวิจัยนี้เป็นการศึกษาแบบภาคตัดขวาง ณ จุดเวลาหนึ่ง เพื่อศึกษาความชุกและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความเครียด รวมไปถึงวิธีการจัดการความเครียดของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนบุรีรัมย์พิทยาคม รวบรวมข้อมูลระหว่างเดือนสิงหาคม-กันยายน 2558 โดยทำการศึกษาในนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ทุกคน จำนวน 657 คน โดยไม่มีการสุ่มตัวอย่าง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามปัจจัยส่วนบุคคล แบบทดสอบความเครียดสวนปรุง แบบสอบถามปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความเครียด และแบบสอบถามวิธีการจัดการความเครียด วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยการแจกแจงความถี่และร้อยละ ส่วนข้อมูลเชิงปริมาณวิเคราะห์โดยใช้ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียดโดยใช้ Multiple logistic regression จากผลการศึกษาพบว่า มีผู้เข้าร่วมการวิจัยจำนวน 586 คน คิดเป็นอัตราการตอบกลับ ร้อยละ 89.2 พบความชุกของความเครียดในนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 เท่ากับร้อยละ 51.7 สำหรับปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียด ได้แก่ การมีโรคประจำตัว (p=0.034) เงินค่าใช้จ่ายส่วนตัวไม่เพียงพอ (p<0.001) ต้องช่วยผู้ปกครองทำงานบ้าน (p=0.027) ผู้ปกครองคาดหวังว่านักเรียนจะสามารถหางานที่มีรายได้ดีได้ (p<0.001) งานในวิชาต่างๆ มีมากเกินไป (p=0.044) มีเวลาทบทวนบทเรียนน้อยเกินไปในการเตรียมสอบเข้ามหาวิทยาลัย (p<0.001) โรงเรียนให้การแนะแนวเกี่ยวกับการสอบเข้ามหาวิทยาลัยยังไม่เพียงพอ (p=0.022) และรู้สึกว่าครูปฏิบัติต่อนักเรียนแต่ละคนไม่เสมอภาคกัน (p=0.007) สำหรับวิธีการจัดการความเครียด พบว่านักเรียนกลุ่มที่มีความเครียดมีแนวโน้มที่จะเลือกใช้วิธีที่ไม่เหมาะสม เช่น ร้องไห้ เก็บไว้คนเดียวไม่พูดกับใคร ระบายอารมณ์ใส่สิ่งของหรือผู้อื่น ระบายอารมณ์โดยการกรีดร้อง/ตะโกน กินยาระงับประสาท/ยานอนหลับ จากผลการศึกษานี้จึงสรุปได้ว่านักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 มีความชุกของความเครียดที่สูง ซึ่งถือเป็นปัญหาที่สำคัญ จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนอย่างต่อเนื่อง โดยมีการให้ความรู้และคำแนะนำเกี่ยวกับการเลือกใช้วิธีจัดการความเครียดที่เหมาะสม มีบริการให้คำปรึกษาเกี่ยวกับความเครียด รวมไปถึงมีระบบการส่งต่อไปยังหน่วยงานด้านสาธารณสุขที่เกี่ยวข้อง ซึ่งน่าจะช่วยลดและป้องกันการเกิดความเครียดได้