วิทยานิพนธ์ (น.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2535

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาบทบาทและความสำคัญ ของตัวแทนออกของทางศุลกากร ที่มีต่อการประกอบธุรกิจของผู้ส่งออกและนำเข้าสินค้า โดยการศึกษากฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติหน้าที่ของตัวแทนออกของดังกล่าวว่า ในปัจจุบันมีอยู่มากน้อยเพียงใด จำเป็นจะต้องมีกฎหมายเพิ่มขึ้นหรือไม่ ถ้าจำเป็น กฎหมายนั้นควรมีสาระอย่างไร โดยวิจัยจากเอกสารเป็นหลัก ประกอบกับการสัมภาษณ์บุคคลฝ่ายต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง และเน้นหนักในเนื้อหาของผลจากการปฏิบัติงานของตัวแทนออกของที่มีต่อผู้ส่งออกและนำเข้า รวมทั้งศุลกากรเป็นสำคัญ ผลการวิจัยพบว่าตัวแทนออกของ มีบทบาทและความสำคัญอย่างมาก ต่อการปฏิบัติพิธีการศุลกากร เพื่อการส่งออกและนำเข้าสินค้าแทนเจ้าของสินค้า ซึ่งต้องเกี่ยวข้องโดยตรงกับเจ้าหน้าที่ศุลกากร และกับบุคคลอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับคลังสินค้าและการขนส่ง แต่การปฏิบัติหน้าที่นี้ปรากฏว่ามีอยู่ไม่น้อยไม่เป็นไปโดยถูกต้องครบถ้วนตามกฎหมายศุลกากรบางครั้งก็มีการทุจริต หรือ ฉ้อโกงทางภาษีอากร หรือบางครั้งเรียกประโยชน์โดยมิชอบจากเจ้าของสินค้า ซึ่งกฎหมายที่มีอยู่ไม่มีบทบัญญัติเพียงพอในการบังคับควบคุม กล่าวคือกฎหมายศุลกากร มุ่งที่จะบังคับใช้ต่อเจ้าของสินค้ามากกว่า ส่วนประมวลกฎหมายอาญา จะมีผลบังคับใช้ต่อตัวแทนออกของได้ ก็ต้องเป็นเรื่องที่กฎหมายศุลกากรมิได้บัญญัติไว้เพราะกฎหมายศุลกากรเป็นกฎหมายเฉพาะที่ใช้แทนกฎหมายอาญา ในขณะที่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ส่วนที่จะนำมาบังคับใช้ได้ก็คือ กฎหมายลักษณะตัวแทน หรือการใช้นิติกรรมสัญญา ก็ยังไม่ได้บัญญัติอย่างชัดแจ้ง ถึงหน้าที่และความรับผิดชอบที่ตัวแทนออกของต้องปฏิบัติลักษณะที่นำมาใช้ได้ จึงเป็นเพียงในฐานะหลักกฎหมายทั่วไปเท่านั้น การวิจัยครั้งนี้เสนอว่า เห็นว่ามีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีกฎหมายเฉพาะในการควบคุมกิจกรรมของตัวแทนออกของ โดยกำหนดคุณสมบัติ ข้อกำหนด ขั้นตอนการให้อนุญาตให้เป็นตัวแทนออกของ กำหนดหน้าที่และความรับผิดชอบต่อบุคคลต่าง ๆ ที่ได้รับผล จากการปฏิบัติรวมทั้งข้อห้ามปฏิบัติ และบทกำหนดโทษ ไว้เป็นการเฉพาะ