โครงการการศึกษาศักยภาพการผลิต และการตลาดมะละกอในจังหวัดนครราชสีมา จัดทำขึ้นโดย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพทั่วไปทางด้านสายพันธุ์และระบบการผลิต การตลาด และคุณภาพผลของ มะละกอในจังหวัดนครราชสีมา และเพื่อศึกษาการเชื่อมโยงการผลิตมะละกอทั้งในระดับต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำในจังหวัดนครราชสีมา โดยพื้นที่ในการศึกษาครั้งนี้ คือ อำเภอครบุรี เสิงสาง และปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา สำหรับการรวบรวมข้อมูลมีทั้งข้อมูลปฐมภูมิ เช่น การจัดประชุมกลุ่ม สนทนากลุ่ม การสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ที่เกี่ยวข้องทั้งภาคประชาชน ภาครัฐบาล ภาคเอกชน นักวิชาการ และกลุ่ม ผู้ประกอบอาชีพมะละกอ การสำรวจภาคสนาม และการทดลอง และข้อมูลทุติยภูมิ จากข้อมูลเอกสาร และหน่วยต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง จากนั้นจัดทำคลังข้อมูลมะละกอ เพื่อวิเคราะห์และสังเคราะห์ด้านสายพันธุ์ และระบบการผลิต การตลาด และคุณภาพมะละกอ และการเชื่อมโยงเครือข่ายการผลิตมะละกอ ทั้งระดับต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำในพื้นที่จังหวัดนครราชสีมา ซึ่งแสดงถึงศักยภาพการผลิต และ การตลาดมะละกอในจังหวัดนครราชสีมา เพื่อนำข้อมูลที่ได้ไปเป็นข้อมูลพื้นฐานในการสร้างความ มั่นคงในอาชีพ และเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมมะละกอไทยได้ ผลการศึกษา สามารถแบ่งการพิจารณาได้ 3 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 ด้านสายพันธุ์และระบบการผลิต พบว่า จังหวัดนครราชสีมา มีสายพันธุ์หลัก จำนวน 3 สายพันธุ์ คือพันธุ์ปลักไม้ลาย พันธุ์แขกนวล และพันธุ์แขกดำ ลักษณะการปลูกเป็นแบบไม่ยกร่องและแปลงปลูก และใช้ดินร่วนปนทราย หริอดินเหนียว ปนดินร่วนในการเพาะปลูก โดยดินที่ทำการเพาะปลูกมีค่า PH อยู่ที่ 7 ระยะห่างการปลูกประมาณ 2x2 เมตร โดยผู้เพาะปลูกมีขั้นตอนการปลูกอย่างเป็นระบบทั้งด้านการเพาะเมล็ด การเตรียมเมล็ดพันธุ์ และวิธีการเพาะเมล็ด ซึ่งการเพาะเมล็ดก่อนลงพื้นที่ปลูก จะใช้ระยะเวลาประมาณ 1 เดือน หลังจากนั้น มะละกอเริ่มมีการออกดอกตั้งแต่อายุประมาณ 3-4 เดือนขึ้นไป ขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อม เช่น อุณหภูมิ ช่วงของแสง ความอุดมสมบูรณ์ของดิน และความสมบูรณ์ของต้นมะละกอ และจะเริ่มเก็บเกี่ยวผลผลิต รุ่นแรกเพื่อจำหน่ายได้ตั้งแต่ประมาณ 8 เดือนขึ้นไป หลังจากนั้นจะเก็บเกี่ยวทุกๆ 15-30 วัน จนอายุ มะละกอครบระยะเวลา 2 ปี ด้านการปลูกดูแลรักษา เกษตรกรจะใช้ทั้งปุ๋ยเคมี และปุ๋ยธรรมชาติด้วยการ หว่านปุ๋ยรอบๆ โคนต้น ส่วนระบบการใช้น้ำ มี 3 วิธี คือ การให้น้ำแบบฉีดฝอยหรือสปริงเกอร์ แบบใช้ สายยางฉีด และแบบน้ำหยด โดยน้ำที่ทำการเพาะปลูกมีค่า PH อยู่ที่ 7 สำหรับการเก็บเกี่ยวเกษตรกรก็จะ เก็บผลมะละกอด้วยมือ โดยการใช้มือบิดผลมะละกอทีละผล และหากต้นมะละกอสูงขึ้น เกษตรกรก็จะ เก็บผลมะละกอด้วยการใช้ตะกร้อ เมื่อเก็บเกี่ยวเรียบร้อย เกษตรกรบรรจุหีบห่อ ด้วยใบตอง หรือกระดาษ หนังสือพิมพ์ หรือใส่ถึงพลาสติก เพื่อให้มะละกอไม่ได้รับความกระทบกระเทือน สำหรับต้นทุนการผลิต จะแตกต่างกันออกไปตามพันธุ์ โดยพันธุ์ปลักไม้ลายเฉลี่ยอยู่ที่ 3,900.6 บาทต่อไร่ พันธุ์แขกนวล อยู่ที่ 2,308.3 บาทต่อไร่ และพันธุ์แขกดำ อยู่ที่ 2,487.0 บาทต่อไร่ และแหล่งเงินทุน เกษตรกรส่วนใหญ่ใช้ เงินทุนของตนเองเป็นหลัก แต่ยังมีเกษตรกรบางส่วนที่ใช้เงินทุนจากแหล่งอื่น ๆ เช่น ธนาคารเพื่อ การเกษตรและสหกรณ์ (ธ.ก.ส.) ธนาคารออมสิน สหกรณ์การเกษตร และนายทุนในชุมชน ส่วนที่ 2 ด้านการตลาด พบว่า รูปแบบของการขาย มะละกอพันธ์ปลักไม้ลาย และแขกดำ ส่วน ใหญ่จะขายในรูปของผลสุก เพื่อใช้บริโภค หรือเข้าโรงงานเพื่อแปรรูป ขณะที่มะละกอพันธุ์แขกนวล ส่วนใหญ่จะขายในรูปของผลดิบ ใช้เพื่อการบริโภคเป็นหลัก โดยการขายจะแยกเกรด คือเกรด A เกรด B และเกรด C ส่วนราคาขาย ขึ้นอยู่กับพันธุ์มะละกอ โดยราคาจะอยู่ในเกณฑ์ดีที่สุดในช่วงเดือนพฤษภาคม ถึงเดือนมิถุนายน ส่วนราคาอยู่ในเกณฑ์ปานกลางในช่วงเดือนมกราคมถึงเดือนกุมภาพันธุ์ และราคาอยู่ ในเกณฑ์ต่ำในช่วงเดือนกันยายนถึงเดือนตุลาคมของทุกปี ด้านประเภทผู้ซื้อมี 3 ระดับ คือระดับท้องถิ่น ระดับจังหวัด และกรุงเทพฯ ส่วนใหญ่ทำการซื้อขายด้วยการจ่ายเป็นเงินสดเท่านั้น โดยพ่อค้าจะเป็นผู้ กำหนดราคา ซึ่งมักใช้ในตลาดกลางกรุงเทพฯ เป็นเกณฑ์ในการตั้งราคารับซื้อจากเกษตรกร ส่วนที่ 3 ด้านคุณภาพมะละกอ ในส่วนของคุณภาพของผลดิบ พบว่าพันธุ์ปลักไม้ลาย น้ำหนักผลลเฉลี่ยอยู่ที่ผลละ 0.9 กก. เป็นทรงรี สีของผิวมีสีเขียวออ่น ด้านหนาสุดอยู่ที่ 3.5 ซม. และด้าน บางสุดอยู่ที่ 2.0 ซม. สีเนื้อผสมสีขาวขุ่น และเนื้อมีความกรอบเล็กน้อย ด้านพันธุ์แขกนวล น้ำหนักผล เฉลี่ยอยูที่ 1.8 กก. เป็นทรงเรียวยาว ของผิวสีเขียวปานกลาง ด้านหนาสุดอยู่ที่ 2.7 ซม. และด้านบางสุด อยู่ที่ 2.4 ซม. สีเนื้อผสมเป็นสีขาวและมีสีเหลืองเล็กน้อย และเนื้อแน่นแข็งกรอบ และพันธุ์แขกดำ น้ำหนัก ผลเฉลี่ยอยู่ที่ 1.5 กิโลกรัม เป็นทรงเรียวยาว มีของผิวมีสีเขียวแก่ ด้านหนาสุดอยู่ที่ 3.5 ซม. และด้านบาง สุดอยู่ที่ 2.2 ซม. สีเนื้อผลมีสีขาวขุ่น และเนื้อสัมผัสมีเนื้อแน่นแข็งกรอบ และในส่วนของคุณภาพของผล สุกเมื่อเก็บรักษาที่อุณหภูมิห้อง จนผลมีสีผิวเหลืองประมาณ 75% พบว่า พันธุ์ปลักไม้ลาย ระยะเวลา ตั้งแต่เก็บเกี่ยวถึงสันที่ผลสุก 2-3 วัน เปอร์เซ็นต์พื้นที่ผิวเกิดโรคประมาณร้อยละ 5-10 สีผิวผลอยู่ที่ หมายเลข 10-13 สีเนื้อผลมีสีส้มแดง ปริมาณ total soluble solids (%) อยู่ที่ 6 11-13 % ความหวานเมื่อ เทียบกับสารละลาย Sucrose มาตรฐานเข้มข้น 11.5 % มีความหวานปานกลางถึงความหวานเท่าสารละลาย เพนื้อสัมผัสมีลักษณะอ่อนนุ่มบางส่วนถึงอ่อนนุ่มตลอดทั้งชิ้น และความแน่นเนื้อ อยู่ที่ 440.23 กรัม ด้าน พันธุ์แขกดำ พบว่า ระยะเวลาตั้งแต่เก็บเกี่ยวถึงวันที่ผลสุก 3-4 วัน เปอร์เซ็นต์พื้นที่ผิวเกิดโรคประมาณ ร้อยละ 5-10 สีผิวอยู่ที่หมายเลข 9-12 สีเนื้อผลมีสีแดง ปริมาณ total soluble solids (%) อยู่ที่ 12-13 % ความหวานเมื่อเทียบกับสารละลาย Sucrose มาตราฐานเข้มข้น 11.5% มีความหวานเท่ากับสารละลาย มาตราฐานถึงหวานมาก เนื้อสัมผัสมีลักษณะอ่อนนุ่มบางส่วนถึงอ่นนุ่มตลอดทั้งชิ้น และความแน่นเนื้อ อยู่ที่ 331.98 กรัม ผลการวิเคระห์การเชื่อมโยงการผลิตมะละกอทั้งในระดับต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำในจังหวัดนครราชสีมา พบว่าการผลิตมะละกอในระดับต้นน้ำ หมายถึง การเพาะปลูกมะละกอดิบ และมะละกอสุก ในพื้นที่เพาะปลูกของเกษตรกร รวมทั้งผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับการผลิตมะละกอดิบ และมะละกอสุก คือ เจ้าของที่ดินหรือนายทุน ผู้จำหน่ายพันธุมะละกอ ผู้ประกอบการขุดเจาะน้ำบาดาลหรือน้ำบ่อ ผู้จำหน่าย ปุ๋ยและยาปราบศัตรูพืช ผู้จำหน่ายวัสดุ และอุปกรณ์ทางการเกาตร เช่น สายยาง มินิสปริงเกอร์ ถุงพลาสติก กระดาษหนังสือพิมพ์ ตะกร้อ และรถเข็น ผู้ประกอบการซ่อมแซมเครื่องมือและอุปกรณ์ การผลิต และเกาตรกรผู้ปลูกมะละกอ ถือว่าเป็นหัวใจสำคัญของการผลิตมะละกอในเขตต้นน้ำ ด้านการ ผลิตมะละกอในระดับกลางน้ำ หมายถึง ผู้ที่ทำหน้าที่เชื่อมโยงการผลิตระหว่างขั้นต้นน้ำ และขั้นปลายน้ำ หรือพ่อค้าคนกลาง ซึ่งทำหน้ที่รับซื้อผลผลิตในพื้นที่จังหวัดนครราชสีมามีเพียงไม่กี่รายเท่านั้น ประมาณ 5-10 ราย จากนั้นจำนำผลผลิตที่รวบรวมได้ส่งขายต่อยังตลาดรับซื้ออีกต่อหนึ่ง และการผลิตมะละกอใน ระดับปลายน้ำ หมายถถฃึงตลาดรับซื้อมะละกอ แบ่งไว้ 3 ส่วน คือ ผู้นับซื้อระดับท้องถิ่น เช่น ตลาดดอนขวาง ตลาดผลไม้กลางดง และตลาดสุขไพบูลย์ ได้รับผลผลิตประมาณร้อยละ 20 ผู้รับซื้อระดับจังหวัด เช่น ตลาดสุรนคร และตลาดย่าโม ได้รับผลผลิตประมาณร้อยละ 75 และผู้รับซื้อระดับประเทศ ส่วนใหญ่ เป็นผู้รับซื้อในกรุงเทพฯ เช่น ตลาดสี่มุมเมือง ตลาดไท และตลาดปากคลองตลาด เป็นต้น ได้รับผลผลิต ประมาณร้อยละ 5 The purpose of this project is to study the potential in production and marketing of papaya in Naknon Ratschasima Province. This is also for the study the general kinds of papaya, the system of production and marketing and the quality of papaya and the connection of production of papaya in the origin of water way, the middle and the end of the water way. The location of this study is Ampur Chonburi, Seingsang and Parkchong in Naknon Ratschasima. For the gathering of data is included both the primary data such as group meeting, group discussion, in depth interview of the people in general, government service, private,academic and the group of people who owns their papaya plantation and field trip survey, experimenting and the secondary data. The data is also from review literature and the concerning organization. The next step is managing the data bank of papaya. This is for the purposes of analyzing and the synthesis of different kinds, of the production, and the marketing and the quality of papaya. It is also involoved in the network of the production of papaya included the origin, the middle part, and the end of the water ways in the area of Naknon Ratschasima Province. This is to show to find out of the potential of the production and the marketing of the papaya in Naknon Ratschasima Province. This data is beneficial for the fundamental data for the benefit of occupation and also for the increasing of capability of competition in the industry of the Thai papaya. The research findings are devided into 3 parts : Part I : The heridity and production system have been found out that in Naknon Ratschasima there are 3 principle heredity that is the Parkmailia, the Kagnual and the Kagdam heredity. The way of planting does net need to raise up the soil higher than normal and it needs the mixture soil and sand, or the mixture of clay and soil. The suitable soil must include PH7. This Plantation must be 2X2 metres far from the actual plant. The people who are in charge of the plantation, they have step by step system on papaya preparing the seeds, planting the seeds. Planting the seeds before planting in the plantation. It takes 1 month. After that the papaya trees will bloom after 3-4 months. It depends on the environment which are the temperature, the light , and the fertile of the soil and also the perfect papaya plant. The first amount of the papaya can be sold after 8 months upwards. After that they can be picked up every 15-30 days until the limit time of 2 years. In taking good care of the production is to use both chemical and natural meneurs. This is to plant the meneur around the papaya trees. There are 3 ways of watering system, that is by water spraying or springers, or by using rubber pipe or dripping. The using water for planting papaya should be PH7. For harvesting farmers pick up papaya by hands, by twisting papaya one by one. If the papaya trees are higher, the farmers pick up papaya by using baskets. Ater picking up papaya they will wrap up papaya by banana leaves, or newspaper paper, or plastic bags. This is to protect papaya from being bruise. For the price of the production will be different according to kinds of papaya. The Pragmailai,the average is 3,900.6 baht per rai. For the Kagnual is 2,308.3 baht per rai and for the Kagdam is 2,487.0 baht per rai. For the source of money, the farmers use their own expenses. Some farmers borrow money,from the government bank,the aggricaltaral co-operation or from the businessman in the community. Part II : The marketing this has been found out that the types of selling the Prakmailia and Kagdam papaya, the majority amount of selling is from the riped papaya for consuming or through the factory for changing into different kinds of output. The majority of Kagnaul will be sold when they are green and raw. This is for the most important consuming. They are sold by devided according to the grades of them, grade A, grade B and grade C. For the prices depend on the kinds of papaya. The best prices are between May and June. For the medium prices are between January and February. For the lowest prices are between September and October every year. For the consumers, there are 3 levels, which are the local level, the province level and in Bangkok. The majority of selling is only in cash. The businessmen will set the prices and they depend on the prices in Bangkok for the criteria of standard buying from the farmers. Part III : The quality of papaya. It has been found out that the quality of the raw papaya of Prakmailia weigh 0.9 kgs, in the oval shape, with light green skin, 3.5 cm. thick, with 2.0 cm in the thinnest side, the texture of content is not in a clear whi9te colour and the content is a little bit crispy. For the Kagnual, the weight is average 1.8 kgs, is in the long oval, in a light green, the thicknest side is 2.7 cm, the thinnest side is 2.4 cm, the content and the texture is a little white and yellow. The content is firm and crispy. The Kagdam, the average weight is about 1.5 kgs, is in a long oval, with dark green, with 3.5 cm of the thicknest side, the thinnest is 2.2 cm, the content is dark white, the content is thick and crispy. The quality of the riped papaya when we keep in the temperature in the room until their skin turn yellow about 75%, we have found out that,the Prakmailia is from the beginning of picking up until they are ripcd about 2-3 days, until the turn yellow about 5-10%. The colour of the skin is at 10-13, the content is in orange-red colour, the tatal soluble solids is at 11-13%. The sweetness when comparing with sucrose, the standard of density is 11.5%. This has medium sweetness to the sweetness of sucrose. The content of texture is soft and thin. The density of the content is 440.23 grams. For Kagdam, this has been found out that, since after picking up until they are riped about 3-4 days. There is some percent of the skin is bruise and defective about 5-10%. The colour of the skin is at 9-12, red content. The total soluble solids is at 12-13%. The sweetness when comparing with sucrose, the standard of density is at 11.5%. The sweetness is the same as the standard taste to more sweeter. The content is soft or soft through out the piece. The density of content is at 331.98 grams. The result of the analysis in the connection of the production of papaya including in the origin, the middle and the last water way in Nakhon Ratchasima have been found out that : the production of the papaya at the origin of water way, this means that the planting of the raw papaya and the riped papaya in the area of the agricultural farmer, including the people who concerns in producing raw papaya and riped papaya are the owner of the plantation and capitalist society, the salesman, the entrepreneurs of underground water, businessman who sell insectesise, and maneur. These people are very important in producing papaya in the origin of water way. The production of papaya in the middle part of the water way. These are the connection of production between the origin and at the end of the water way, or the foreman who is in charge of buying the production about 5-10 people. After that they sead these production to the market. And the production at the end of waterway, are devided ioto 3 part: the local buyer such as Donguang market,Klang doung market, Sukpaibon market. They can get 20% of the production. The buyers in the province such as Suranakorn market,Yamona market. They can get the production about 75% The buyers in the contry, the majority of the buyers are from Bangkok such as Simummoang market,Tai market,Pakrongtarat market. They can get the production about 5%.