วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2543

ในการวิจัยนี้ศึกษาวิธีการที่เหมาะสมในการประเมินคุณภาพของตัวพิมพ์อักษรไทยจากเครื่องพิมพ์อิเล็กทรอโฟโตกราฟี และเครื่องพิมพ์พ่นหมึก กับตัวอักษรที่พิมพ์จากเครื่องสร้างภาพ และเปรียบเทียบวิธีประเมินคุณภาพของตัวอักษรไทยจากการประเมินด้วยสายตาและโดยวิธีวัดด้วยอุปกรณ์ พิมพ์แผ่นทดสอบแบบตัวอักษร CU Tomlight ด้วยเครื่องสร้างภาพที่มีความละเอียด 1200 จุดต่อนิ้ว ลงบนกระดาษโบรไมด์ เปรียบเทียบกับตัวอักษรที่พิมพ์ด้วยเครื่องพิมพ์อิเล็กทรอโฟโตกราฟีที่มีความละเอียด 300, 600 และ 1200 จุดต่อนิ้ว และเครื่องพิมพ์พ่นหมึกที่มีความละเอียด 360, 720 และ 1440 จุดต่อนิ้ว บนกระดาษไม่เคลือบผิว น้ำหนัก 80 กรัมต่อตารางเซนติเมตร การประเมินคุณภาพตัวอักษรไทยโดยวิธีวัดด้วยอุปกรณ์ ใช้แผ่นทดสอบที่พิมพ์ตัวอักษร ถ, ข, ด และ พ ขนาด 10 16 และ 20 พอยต์ แล้ววัดองค์ประกอบของคุณภาพ ได้แก่ ความดำตัวอักษร ความกว้างเส้นตัวอักษร ความขรุขระของขอบตัวอักษร และหัวตัวอักษรด้วยเครื่องไมโครเดนซิโตมิเตอร์ การประเมินคุณภาพตัวอักษรไทยด้วยสายตาทดสอบด้วยแผ่นทดสอบที่พิมพ์ตัวอักษร ก ฎ ฏ ถ - ข ฃ - ค ฅ ด ศ - ษ - ฝ พ ม - ฉ จ ฐ ธ ท ย ส ขนาด 8, 10, 12, 16, 18, 20 และ 24 พอยต์ โดยให้ผู้สังเกตการณ์ที่ประกอบอาชีพงานก่อนพิมพ์จำนวน 20 คน ตอบแบบสอบถามลักษณะตัวอักษร ได้แก่ ตัวบวม หัวตัน และอ่านออก ใช้การแจกแจงแบบ t เปรียบเทียบความแตกต่างของคุณภาพตัวอักษรที่พิมพ์จากเครื่องอิเล็กทรอโฟโตกราฟี และที่พิมพ์จากเครื่องพิมพ์แห่งหมึก จากผลการทดลองพบว่า ความดำตัวอักษรจากทุกอุปกรณ์มีค่าใกล้เคียงกัน ยกเว้นตัวอักษรที่พิมพ์จากเครื่องพิมพ์พ่นหมึก 300 จุดต่อนิ้ว มีความดำต่ำกว่า ส่วนความกว้างเส้นตัวอักษรและหัวตัวอักษร ไทยทีพิมพ์จากเครื่องพิมพือิเล็กทรอโฟโตกราฟฝีมีขนาดใกล้เคียงกับต้นฉบับมากกว่าที่พิมพ์จากเครื่องพิมพ์พ่นหมึก ผลจากการประเมินด้วยสายตา พบว่าตัวอักษรที่พิมพ์จากเครื่องอิเล็กทรอโฟโตกราฟี มีคุณภาพตัวอักษรดีกว่าที่พิมพ์จากเครื่องพิมพ์พ่นหมึก เมื่อเปรียบเทียบการประเมินด้วยอุปกรณ์และการประเมินด้วยสายตา ในส่วนของความกว้างเส้นตัวอักษรและหัวตัวอักษร ทั้ง 2 วิธีได้ผลสอดคล้องกัน