สถานีอนามัย เป็นหน่วยงานให้บริการสาธารณสุขในระดับชุมชนที่มีพัฒนาการมาอย่างต่อเนื่อง และต้องมีการประเมินการปฏิบัติงานของบุคลากรในด้านผลงานและคุณลักษณะงาน การนิเทศงานจึง เป็นกลวิธีในการพัฒนางานและถ่ายทอดนโยบายไปสู่การปฏิบัติงาน การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อหาความสัมพันธ์ของคุณลักษณะงานและการนิเทศงานกับการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของ เจ้าหน้าที่สาธารณสุขระดับตำบลในจังหวัดสมุทรสาคร โดยประชากรที่ใช้วิจัย คือ เจ้าหน้าที่ สาธารณสุขระดับตำบลที่กำลังปฏิบัติงานอยู่ในสถานีอนามัยซึ่งอยู่ในฐานะผู้รับการนิเทศโดยได้รับ การนิเทศอย่างน้อย 1 ครั้ง ในปีงบประมาณ 2541 จำนวน 183 คน ทั้งนี้ไม่รวมเจ้าหน้าที่ผู้ที่ กำลังลาศึกษาต่อ เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ 1-30 เมษายน 2542 โดยการทอดแบบสอบถาม ได้รับ คืนจำนวน 183 คนคิดเป็นร้อยละ 100 ผลการวิจัย พบว่า เจ้าหน้าที่สาธารณสุขระดับตำบลในจังหวัดสมุทรสาคร เป็นเพศหญิงมาก กว่าเพศชาย อายุเฉลี่ย 33.85 ปี ส่วนใหญ่สถานภาพสมรส คู่ จบการศึกษาในระดับประกาศนียบัตร และดำรงตำแหน่งเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน ระยะเวลาในการปฏิบัติงานเฉลี่ย 6.67 ปี การปฏิบัติ งานตามบทบาทหน้าที่โดยรวมอยู่ในระดับดี ร้อยละ 53.0 เมื่อเปรียบเทียบรายด้าน พบว่า ด้านบริหาร อยู่ในระดับดีมากที่สุด ร้อยละ 65.0 ด้านบริการสาธารณสุขผสมผสาน ร้อยละ 60.1 และด้าน วิชาการควรปรับปรุงมากที่สุด ร้อยละ 31.7 การนิเทศงานโดยรวมอยู่ในระดับปานกลางและควร ปรับปรุงเท่าๆ กัน ร้อยละ 48.1 เมื่อเปรียบเทียบรายด้าน พบว่า ด้านควบคุมการนิเทศอยู่ใน ระดับดีมากที่สุด ร้อยละ 11.5 ด้านประเมินผลการนิเทศ ร้อยละ 7.7 และด้านการจัดองค์กร ในการนิเทศควรปรับปรุงมากที่สุด ร้อยละ 62.8 การนิเทศงานโดยรวมและรายด้านมีความสัมพันธ์ เชิงบวกกับการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) ส่วนคุณลักษณะงาน ของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขระดับตำบลในจังหวัดสมุทรสาคร โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง ร้อยละ 88.8 เมื่อเปรียบเทียบรายด้าน พบว่า ด้านความสำคัญของงานอยู่ในระดับดีมากที่สุด ร้อยละ 31.7 ด้าน ผลป้อนกลับของงาน ร้อยละ 19.7 และด้านความมีอิสระในการทำงานควรปรับปรุงมากที่สุด ร้อยละ 23.5 คุณลักษณะงานโดยรวมและรายด้าน ได้แก่ ความหลากหลายของทักษะ ความมีเอกลักษณ์ของงาน ความสำคัญของงานและผลป้อนกลับของงานมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .05) การปฏิบัติตามบทบาทหน้าที่โดยรวมและรายด้านไม่มีความ แตกต่างกันระหว่าง เพศ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษาและตำแหน่ง ตัวแปรที่อธิบายความผันแปร ของการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ ได้แก่ การควบคุมการนิเทศ ความสำคัญของงานและการนำการ นิเทศ ซึ่งสามารถอธิบายความผันแปรได้ ร้อยละ 21.4 ดังนั้นจึงควรพัฒนาด้านควบคุมการนิเทศงาน ส่งเสริมให้ผู้ปฏิบัติงานเห็นความสำคัญของงาน และพัฒนาผู้นิเทศให้ลดการใช้ทักษะด้านการนำการ นิเทศที่เหมาะสม