การศึกษาอิทธิพลของวัสดุปุ๋ยหมักและเชื้อเร่งการย่อยสลาย ชนิดต่าง ๆ ที่มีผลต่อถั่วเหลืองฝักสด (ถั่วแระญี่ปุ่น) โดยปลูกบน 10 ชุดดินตัวแทนของดินในบริเวณภาคกลางของประเทศไทย โดย วางแผนการทดลองแบบ 6x10 แฟคทอเรียล แบบสุ่มสมบูรณ์ใน บล็อก 3 ซ้ำ ปัจจัยหลักของการทดลองคือ ไม่ใส่ปุ๋ย ปุ๋ยเคมี ปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้อไฮเทค ปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้ออีเอ็ม ปุ๋ยหมักขยะจากเชื้อไฮเทค และปุ๋ยหมักขยะจากเชื้อไฮเทค บวกปุ๋ยเคมี ส่วนปัจจัยรองได้แก่ ชุดดินชัยนาท ชุดดินกำแพงแสน ชุดดินมาบบอน ชุดดินมโนรมย์ ชุดดินปากช่อง ชุดดินปากท่อ ชุดดินราชบุรี ชุดดินรังสิต ชุดดินตาคลี และชุดดินท่าม่วง การ วัดผลการทดลองจากคุณภาพและปริมาณของถั่วเหลืองฝักสด สมบัติทางเคมีบางประการ สมบัติทางกายภาพบางประการ สมบัติทางชีววิทยา ตลอดจนศึกษาแนวทางในการใช้น้ำละลาย ปุ๋ยหมักเพื่อผลิตพืชผักบากชนิด ผลการทดลองพอสรุปได้ว่า 1) ปุ๋ยหมักจากขยะจากเชื้อไฮเทคบวกปุ๋ยเคมีให้จำนวนฝัก ต่อกระถางน้ำหนักแห้งต่อกระถาง และน้ำหนักฝักสดต่อกระถาง มากที่สุดทั้ง 2 การทดลอง และเมื่อพิจารณาอิทธิพลของชุดดิน พบว่าชุดดินชัยนาทและชุดดินตาคลีให้ผลมากที่สุดในการทดลองที่ 2 และการทดลองที่ 3 ตามลำดับ 2) ในด้านคุณภาพผลผลิตพบว่า ปริมาณไนโตรเจนในเมล็ด (ปริมาณโปรตีนในเมล็ด) มีความ แตกต่างไม่ถึงระดับนัยสำคัยทางสถิติ 3) ในด้านสมบัติทางเคมี ของดินพบว่า ปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้อไฮเทคให้ปริมาณอินทรีย วัตถุหลังการทดลองมากที่สุดในขณะที่ทั้งปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้อ ไฮเทค และปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้ออีเอ็มให้ปริมาณฟอสฟอรัส ในดินที่เป็นประโยชน์สูงที่สุด 4) สมบัติทางกายภาพของดิน บางประการพบว่าทั้งปุ๋ยหมักฟางข้าวจากเชื้อไฮเทคและปุ๋ย หมักฟางข้าวจากเชื้ออีเอ็ม ทำให้ความหนาแน่นรวมของดินลดลง มามากที่สุด 5) ในการศึกษาเบื้องต้นในการฉีดพ่นด้วยสารละลาย ปุ๋ยหมัก พบว่าสารละลายปุ๋ยหมักทุกชนิดในสัดส่วน 1:1 โดยปริมาตร ให้การเจริญเติบโตของพืชดีกว่าการไม่ใช้ แต่ในแง่ปริมาณไนโตรเจน ในเมล็ดกลับไม่พบความแตกต่างแต่อย่างใดเช่นเดียวกับกรณีใส่ทางดิน