วัตถุประสงค์ของการวิจัยเพื่อศึกษาสภาพทางเศรษฐกิจและสังคม ของเกษตรกร ปัจจัยที่มีต่อขนาดการผลิตไหมของเกษตรกร ปัญหา แนว ทางแก้ไข ข้อเสนอแนะ และความต้องการความช่วยเหลือ เกษตรกรผู้ปลูกหม่อนเลี้ยงไหมที่เป็นกลุ่มตัวอย่างในเขตกิ่ง อำเภอกุดรัง จังหวัดมหาสารคาม มีจำนวน 97 คน เก็บข้อมูลโดย ใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติโดยใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่ามัธยฐาน ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแชันบันได ผลการวิจัยพบว่า เกษตรกรส่วนใหญ่ มีอายุเฉลี่ย 46 ปี จบการศึกษาชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีประสบการณ์ในการปลูกหม่อน เลี้ยงไหมเฉลี่ย 18 ปี มีสมาชิกในครัวเรือนเฉลี่ย 5 คน มีจำนวน แรงงานในครัวเรือนที่ปลูกหม่อนเลี้ยงไหมส่วนใหญ่อยู่ระหว่าง 1-3 คน มีการเลี้ยงไหมเฉลี่ย 5 รุ่นต่อปี เกษตรกรร้อยละ 71.1 มีขนาดการผลิตไหมขนาดเล็ก มีรายได้จากการขายเส้นไหม เฉลี่ย 10,662.3 บาทต่อปี มีพื้นที่ปลูกหม่อนเฉลี่ย 2 ไร่ส่วนใหญ่ เปิดรับข่าวสารจากสื่อบุคคล เกษตรกรร้อยละ 50.5 มีความรู้ ในการปลูกหม่อนเลี้ยงไหมมาก แต่เกษตรกรที่นำความรู้มาใช้ปฏิบัติ มีร้อยละ 44.3 สำหรับปัญหาที่พบมากที่สุด ได้แก่ ปัญหาเรื่อง โรคไหม รองลงมาได้แก่ ปัญหาด้านแมลงศัตรูไหม เกษตรกรแก้ไข ปัญหาด้วยการเก็บหนอนไหมที่เป็นโรคทิ้ง และใช้มุ้งล้อมรอบ ห้องเลี้ยงไหมชิดมากขึ้น เกษตรกรมีความต้องการให้ หน่วยงานราชการ ช่วยเหลือในการจัดสร้างห้องเลี้ยงไหมแบบ ถาวรมากที่สุด ขนาดการผลิตไหมของเกษตรกรมีความสัมพันธ์กับพื้นที่ ปลูกหม่อน ความรู้ในการปลูกหม่อนเลี้ยงไหมการใช้ความรู้ในการ ปลูกหม่อนเลี้ยงไหม จำนวนรุ่นที่ผลิตได้ และรายได้จากการ ขายเส้นไหมอย่างมีนัยสำคัญยิ่งสำหรับอายุของเกษตรกรมีความ สัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญ นอกจากนี้ยังพบว่า รายได้จากการขาย เส้นไหมและการใช้ความรู้ในการปลูกหม่อนเลี้ยงไหมมีอิทธิพลร่วม ในการพยากรณ์ขนาดการผลิตไหมของเกษตรกรอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง