การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบการสื่อสารในครอบครัวของเด็กและเยาวชน อายุ 12-16 ปีที่กระทำผิดกฎหมาย และไม่กระทำผิดกฎหมาย และหาความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการสื่อสารในครอบครัวกับการกระทำผิดกฎหมายของเด็กและเยาวชน โดยใช้กลุ่มตัวอย่างกลุ่มละ150 ราย ซึ่งกลุ่มที่กระทำผิดกฎหมายเป็นเด็กและเยาวชนที่ถูกควบคุมประพฤติในสถานพินิจและคุ้มครองเด็กกลาง กรุงเทพมหานคร ส่วนกลุ่มที่ไม่กระทำผิดกฎหมายเป็นเด็กนักเรียนของโรงเรียนในโครงการขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดกรุงเทพมหานคร เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือแบบสอบถามที่ใช้วัดรูปแบบการสื่อสารในครอบครัว นำมาวิเคราะห์ข้อมูลโดยคำนวณหา ค่า ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่า Unpaired t-Testและค่าไคสแควร์ จากการศึกษาพบว่า 1. เด็กและเยาวชนที่กระทำผิดกฎหมายมีรูปแบบการสื่อสารในครอบครัวแบบเชิงบวกและแบบเปิด น้อยกว่าเด็กและเยาวชนที่ไม่กระทำผิดกฎหมาย อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และ .001 ตามลำดับ 2. เด็กและเยาวชนชายที่กระทำผิดกฎหมายมีรูปแบบการสื่อสารในครอบครัวแบบเชิงลบมากกว่าแต่แบบเปิดและเชิงบวกน้อยกว่า เด็กและเยาวชนชายที่ไม่กระทำผิดกฎหมายอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05, .01 และ .001ตามลำดับ 3. เด็กและเยาวชนหญิงที่กระทำผิดกฎหมายมีรูปแบบการสื่อสารในครอบครัวแบบเปิดน้อยกว่าเด็กและเยาวชนหญิงที่ไม่กระทำผิดกฎหมาย อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 4. รูปแบบการสื่อสารในครอบครัวแบบเชิงบวกและแบบเปิดมีความสัมพันธ์กับการกระทำผิดและไม่กระทำผิดกฎหมายของเด็กและเยาวชน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01และ .001 ตามลำดับ ผลการศึกษาแสดงให้เห็นว่า รูปแบบการสื่อสารในครอบครัวมีบทบาทสำคัญต่อการเกิดพฤติกรรมกระทำผิดและไม่กระทำผิดกฎหมายของเด็กและเยาวชน กล่าวคือ การสื่อสารในครอบครัวแบบเชิงบวกและแบบเปิดซึ่งพบมากในครอบครัวของเด็กและเยาวชนที่ไม่กระทำผิดกฎหมาย จึงควรสนับสนุนและส่งเสริมให้แต่ละครอบครัวได้มีการสื่อสารในลักษณะทั้งสองแบบอันจะช่วยส่งเสริมสุขภาพจิตในครอบครัวและอาจจะช่วยป้องกันปัญหาพฤติกรรมต่าง ๆ ของเด็กและเยาวชน