วิทยานิพนธ์ (นศ.ด.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจที่อาศัยการสัมภาษณ์เจาะลึก (In-depth interview) และแบบสอบถาม (Questionnaire) เป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูลเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ เพื่อศึกษาวิเคราะห์สภาพทั่วไป ปัญหาอุปสรรค ปัจจัยที่เกี่ยวข้อง และแนวทางการพัฒนาอาจารย์สาขานิเทศศาสตร์ในประเทศไทย จากกลุ่มตัวอย่างในการสัมภาษณ์จำนวน 55 คน และกลุ่มตัวอย่างในการตอบแบบสอบถามจำนวน 447 คน ซึ่งเป็นผู้บริหารและอาจารย์ในสาขานิเทศศาสตร์จากสถาบันอุดมศึกษาของรัฐและเอกชน จำนวน 45 แห่ง ผลการศึกษาพบว่า 1. สภาพปัญหาที่อาจารย์สาขานิเทศศาสตร์จำเป็นต้องพัฒนาโดยเร่งด่วน 3 อันดับแรก ได้แก่ การพัฒนาด้านคุณภาพของผลงานวิชาการและมาตรฐานการเรียนการสอนของอาจารย์ การพัฒนาด้านจริยธรรมวิชาชีพอาจารย์ และการพัฒนาด้านคุณวุฒิ ตำแหน่งทางวิชาการและความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน 2. อุปสรรคในการพัฒนาที่สำคัญ 3 อันดับแรก คือ ปัญหาด้านการสื่อสาร โดยเฉพาะอย่างยิ่งการขาดเครือข่ายการสื่อสารของคณาจารย์ที่สนใจและเชี่ยวชาญสาขาเดียวกัน ปัญหาขาดการบริหารจัดการด้านการพัฒนาอาจารย์อย่างจริงจัง และปัญหาส่วนบุคคลของอาจารย์ที่ขาดความมุ่งมั่นในการพัฒนาตนเองและบทบาททางวิชาการ 3. การเปลี่ยนแปลงของศาสตร์สาขานิเทศศาสตร์อย่างรวดเร็วเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลให้ต้องพัฒนาอาจารย์อย่างเร่งด่วน และ 4. แนวทางการพัฒนาอาจารย์สาขานิเทศศาสตร์ควรเน้นสร้างความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านให้ชัดเจน พัฒนาระบบการสื่อสารองค์กรเพื่อสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างอาจารย์ในสาขา องค์กรวิชาการและองค์กรวิชาชีพทั้งในและต่างประเทศ และพัฒนาระบบการบริหารจัดการที่ส่งเสริมการพัฒนาคุณวุฒิ ตำแหน่งทางวิชาการและความสามารถในการปฏิบัติภารกิจของอาจารย์