การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1)ศึกษาสภาพปัจจุบัน ทิศทางและแนวโน้มการจัดการศึกษาด้านกีฬาของประเทศไทยและต่างประเทศ 2)ศึกษาความเป็นไปได้ในการจัดตั้งมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย 3)พัฒนาต้นแบบและกลยุทธ์ของมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย มีวิธีดำเนินการวิจัย 3 ขั้นตอน ประชากรที่ศึกษา คือ ผู้บริหารระดับสูงของหน่วยงานด้านกีฬาและอุดมศึกษา และคณาจารย์ทางด้านการกีฬาจากสถาบันอุดมศึกษาของรัฐและเอกชน ตรวจสอบและรับรองต้นแบบและกลยุทธ์ของมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย โดยใช้วิธีการประชุมผู้ทรงคุณวุฒิ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยแบบวิเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์ และแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ การวิเคราะห์เนื้อหา ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ขั้นตอนที่ 1ศึกษาสภาพปัจจุบัน ทิศทางแนวโน้มการจัดการศึกษาด้านกีฬาในประเทศไทยโดยการวิเคราะห์ข้อมูลจากเอกสาร สิ่งพิมพ์ เว็บไซต์ ขั้นตอนที่ 2 ศึกษาความเป็นไปได้ในการจัดตั้งมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย โดยใช้หลักการ TELOSH สัมภาษณ์ผู้บริหารระดับสูงด้านการกีฬาและการอุดมศึกษา และสอบถามความคิดเห็นจากอาจารย์ที่สอนทางด้านการกีฬาในสถาบันอุดมศึกษา ขั้นตอนที่ 3 นำข้อมูลที่ได้จากขั้นตอนที่ 1 และ 2 มาร่างต้นแบบและกลยุทธ์ของมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย วิเคราะห์ SWOT และ TOWS Matrix เพื่อให้ได้กลยุทธ์และกลไกของมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย และจัดประชุมผู้ทรงคุณวุฒิเพื่อตรวจสอบต้นแบบ กลยุทธ์และกลไก ผลการวิจัย สรุปได้ดังนี้ 1. สภาพปัจจุบันของมหาวิทยาลัยกีฬา : บางแห่งพัฒนามาจากวิทยาลัยพลศึกษา บางแห่งเป็นมหาวิทยาลัยจัดตั้งใหม่ ในประเทศไทยส่วนใหญ่จัดตั้งเป็นระดับคณะในมหาวิทยาลัย มีพันธกิจด้านการผลิตบัณฑิต วิจัย บริการวิชาการ และทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม เปิดสอนระดับปริญญาตรีและบัณฑิตศึกษา มีหลักสูตรเฉพาะด้านกีฬา วิทยาศาสตร์การกีฬา คณาจารย์ส่วนใหญ่มีวุฒิป.ตรี และป.โท ปัจจัยด้านอุปกรณ์และเทคโนโลยีสนับสนุนด้านการเรียนการสอน การวิจัย การบริการวิชาการ นักศึกษาที่เข้าศึกษา อย่างน้อยเป็นผู้ที่เล่นกีฬาเป็น หรือ เป็นนักกีฬา มีแนวโน้มการจัดตั้งมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทยในช่วงเวลาไม่เกิน 5 ปีนับจากปีปัจจุบัน 2. ความเป็นไปได้ : มีความเป็นไปได้อย่างมากในการจัดตั้งเป็นมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทยที่เป็นมหาวิทยาลัยของรัฐบาล สังกัดกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา มีที่ตั้งของมหาวิทยาลัยอยู่นอกเมือง มีอาคารสถานที่และภูมิสถาปัตย์ตามแบบมหาวิทยาลัยกีฬา มีเป้าหมายเป็นมหาวิทยาลัยเฉพาะทาง ผลิตนักกีฬาและบุคลากรกีฬาที่มีคุณภาพ เป็นหนทางให้การกีฬาของประเทศไทยก้าวสู่ความเป็นเลิศได้ในระดับนานาชาติ ประสบผลสำเร็จในการแข่งขันในระดับโลกหรือโอลิมปิก สนองตอบความต้องการของตลาดแรงงานโดยเฉพาะด้านการกีฬา สุขภาพ รวมทั้งการฟื้นฟูสมรรถภาพ 3. ต้นแบบมหาวิทยาลัยกีฬาในประเทศไทย ประกอบด้วย หลักการและเหตุผล ปรัชญา วิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าหมาย โครงสร้างการบริหารมหาวิทยาลัย หลักสูตรและการสอน การวิจัยและบริการวิชาการ การทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม การบริหารจัดการทางการเงิน นักศึกษาและบัณฑิต ทรัพยากรบุคคล และภูมิสถาปัตย์ กลยุทธ์มหาวิทยาลัยกีฬา ประกอบด้วย 1.พัฒนาศักยภาพด้านวิชาการและการกีฬาของนักกีฬาและบุคลากรวิชาชีพสู่ความเป็นมืออาชีพ 2.พัฒนาสมรรถนะหลักของนักกีฬาและบุคลากรวิชาชีพบนพื้นฐานของคุณธรรม 3.เป็นศูนย์กลางความเป็นเลิศทางการกีฬาในอาเซียน 4.สร้างกลไกการพัฒนาศักยภาพของบุคลากรทางการกีฬาให้เกิดการเคลื่อนย้ายทางความคิด 5.สร้างความเข้มแข็งของเครือข่ายความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยด้านการกีฬาทั้งในและต่างประเทศ 6.พัฒนากีฬาเพื่ออาชีพ 7.สร้างเครือข่ายนักวิจัยในการวิจัยและพัฒนารูปแบบนวัตกรรมการกีฬา 8.สร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยและชุมชนในการพัฒนาสุขภาพและสุขภาวะที่ดี 9.สร้างวัฒนธรรมกีฬา 10.จัดหลักสูตรกีฬาพื้นบ้านและกีฬาประจำชาติ 11.จัดตั้งศูนย์สารสนเทศทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการกีฬา และ 12. สร้างความเข้มแข็งด้านการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ

วิทยานิพนธ์ (ค.ด.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2557