วิทยานิพนธ์ (วท.ม)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

สามารถแยกแอกติโนมัยซีตได้ทั้งหมด 127 สายพันธุ์ จากตัวอย่างมูลสัตว์กินพืช 39 ตัวอย่าง จากสัตว์กินพืช 16 ชนิด ที่สุ่มตัวอย่างเก็บจาก 9 จังหวัด ในประเทศไทย สารสกัดด้วยเอททิลแอซิเตตจากน้ำเลี้ยงเชื้อของแอกติโนมัยซีสทั้ง 127 สายพันธุ์นำมาทดสอบการออกฤทธิ์ยับยั้งเซลล์ไลน์มะเร็งมนุษย์ 6 ชนิด ด้วยวิธี MTT และทดสอบการยับยั้งจุลินทรีย์ทดสอบด้วยวิธี Agar well พบว่าสารสกัดจากแอกติโนมัยซีตจำนวน 7.09, 18.90, 18.11, 8.66, 14.96 และ 6.93 % ออกฤทธิ์ยับยั้ง (เปอร์เซ็นต์การมีชีวิตของเซลล์ 50%) ต่อเซลล์มะเร็งผิวหนัง (A375), มะเร็งลำไส้ใหญ่ (SW 620), มะเร็งกระเพาะอาหาร (KatoⅢ), มะเร็งตับ (HepG2), มะเร็งเต้า-นม (BT474) และมะเร็งเม็ดเลือดขาว (Jurkat) ตามลำดับ และนอกจากนี้สารสกัดจากแอกติโน-มัยซีตจำนวน 32.28, 5.51 และ 28.35% ออกฤทธิ์ยับยั้งแบคทีเรียอย่างเดียว, ยับยั้งราอย่างเดียว และยับยั้งทั้งแบคทีเรียและรา ตามลำดับ แอกติโนมัยซีสสายพันธุ์ Ac1-4 แยกได้จากมูลควาย (Bubalus bubalis) จากจังหวัดนครปฐม ออกฤทธิ์ยับยั้งสูงสุดและจำเพาะต่อเซลล์มะเร็งเต้านม และออกฤทธิ์ยับยั้งจุลินทรีย์ทดสอบได้แก่ Bacillus cereus, Staphylococcus aureus, Candida albicans, Saccharomyces ceriviceae and Aspergillus niger แอกติโนมัยซีสสายพันธุ์ Ac16-1 แยกได้จากมูลควาย (Bubalus bubalis) จากจังหวัดสุราษฏร์ธานี ออกฤทธิ์ยับยั้งสูงสุดต่อเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว (Jurkat) และเซลล์มะเร็งเต้านม (BT474) และออกฤทธิ์ยับยั้งจุลินทรีย์ทดสอบได้แก่ Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli, B. cereus, S. aureus, S. ceriviceae and A. niger จากการศึกษาลักษณะทางสัณฐานวิทยาสามารถจำแนกแอกติโนมัยซีสสายพันธุ์ Ac1-4 และ Ac16-1 จัดอยู่ในจีนัส Streptomyces และเมื่อทำการตรวจสอบลำดับเบสที่ประมวลรหัสของ 16S rRNA พบว่าแอกติโนมัยซีตสายพันธุ์ Ac1-4 และ Ac16-1 คือ Streptomyces fradiae (100% similarity) และ Streptomyces coeruleorubidus (99% similarity) ตามลำดับ