วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

การทำศัลยกรรมประยุกต์ใช้เข็มสวนหลอดเลือดดำชนิดปีกผีเสื้อสอดฝังในช่องหน้าม่านตาร่วมกับการตัดยูเวียส่วนหน้าในกระต่ายปกติและในสุนัขป่วยด้วยภาวะต้อหินชนิดสมบูรณ์ ในตาของกระต่ายขาวพันธุ์ New Zealand (5 ตัว หรือ 10 ตา) 2 กลุ่มๆละ 5 ตา ได้แก่กลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม และในตาสุนัขป่วยด้วยโรคต้อหิน (6 ตัว) ทำศัลยกรรมโดยกรีดชั้นเยื่อตาขาวบริเวณ 12 นาฬิกาให้เป็นแผ่นปิดเปิด แล้วตัดเลาะเปลือกหุ้มลูกตาทุกชั้นรวมทั้งยูเวียส่วนหน้าตรงบริเวณดังกล่าวให้มีความกว้าง 5 มม. ใช้หลอดสวนหลอดเลือดดำชนิดปีกผีเสื้อเบอร์ 23 ที่ปราศจากเข็มและท่อสวนเป็นอุปกรณ์สอดฝังในกระต่าย ในขณะที่ใช้หลอดสวนเบอร์ 21 ในสุนัข ส่วนปีกดัดแปลงให้มีพื้นที่ผิว 36 มม² สอดฝังเข้าไปในช่องหน้าม่านตาตรงช่องว่างที่ทำไว้ ตรึงปีกอุปกรณ์กับเปลือกหุ้มลูกตา แล้วเย็บปิดแผ่นชั้นเยื่อตาขาว ความดันในลูกตากระต่ายกลุ่มทดลองหลังการสอดอุปกรณ์สอดฝังปีกผีเสื้อลดต่ำลงกว่ากลุ่มควบคุมและความดันดังกล่าวในตาสุนัขป่วยลดลงต่ำกว่าก่อนการสอดอุปกรณ์สอดฝังปีกผีเสื้ออย่างมีนัยสำคัญตั้งแต่วันแรกจนสิ้นสุดการทดลอง ความยาวลูกตาเฉลี่ยตามแนวแกนของตาสุนัขหลังการทดลองลดลงเล็กน้อยแต่ไม่แตกต่างกับก่อนการศึกษาอย่างมีนัยสำคัญ พบเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดลิมโฟไซด์และเซลล์พลาสมาแบบเฉพาะที่ที่เปลือกหุ้มลูกตา เยื่อตาขาว และม่านตาที่แสดงถึงการตอบสนองของร่างกายต่ออุปกรณ์สอดฝัง ภาวะแทรกซ้อนภายหลังการทำศัลยกรรมซึ่งค่อยๆลดลงเช่นเดียวกันกับจำนวนหยดของยาหยอดลดความดันในลูกตาในสุนัขป่วย พบการเคลื่อนหลุดของอุปกรณ์สอดฝังในสุนัขป่วย 3 ตาส่งผลให้เกิดการคั่งเลือดที่เยื่อตาขาวและกระจกตาขุ่นขาวขึ้นใหม่แต่หลังจากมีการสอดฝังใหม่แล้วไม่พบการเคลื่อนหลุดซ้ำอีก สรุปได้ว่าการทำศัลยกรรมวิธีนี้จัดเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของการควบคุมระดับความดันในลูกตาสุนัขป่วยด้วยโรคต้อหินชนิดสมบูรณ์