วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

การทดสอบประสิทธิภาพของวัคซีนเชื้อตายในสื่อน้ำมันสื่อเจลที่เตรียมขึ้นจากเชื้อ ฮีโมฟิลลัส พารากัลลินารุม ในการการกระตุ้นระดับแอนติบอดีและความสามารถในการป้องกันโรค โดยให้วัคซีนที่ผลิตขึ้นความเข้มข้น 10[superseript 10] cfu/mL แก่ไก่ไข่เพศผู้อายุ 5 สัปดาห์ ตัวละ 0.5 มิลลิลิตร เข้าใต้หนังคอ จำนวน 2 ครั้งห่างกัน 3 สัปดาห์และให้เชื้อพิษทับภายหลังจากฉีดวัคซีนครั้งที่ 2 4 สัปดาห์ ความเข้มข้น 10[superseript 8] cfu/mL ตัวละ 400 uL โดยการหยอดจมูก โดยใช้เชื้อที่เป็นตัวเดียวกันกับที่ผลิตวัคซีน เก็บตัวอย่างซีรัมตรวจหาระดับแอนติบอดีโดยวิธี hemagglutination inhibition test พบว่าวัคซีนเสื่อน้ำมันที่ผลิตขึ้น สามารถตรวจพบแอนติบอดีได้เร็วกว่ากลุ่มอื่น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) และพบระดับแอนติบอดีเฉลี่ยสูงกว่าวัคซีนที่ผลิตขึ้นด้วยสื่อเจล ในการทดสอบความสามารถในการป้องกันโรคของวัคซีน โดยการป้ายเชื้อจากไซนัสใต้ตา ภายหลังจากให้เชื้อไปแล้ว 5 วัน พบว่าไก่กลุ่มที่ได้รับวัคซีนที่ผลิตขึ้นเองทั้งสื่อน้ำมันและสื่อเจลทุกตัวสามารถป้องกันการเกิดโรคได้ โดยไม่พบไก่ตัวใดที่มีอาการหน้าบวม และพบน้ำมูกในช่องจมูก ประกอบกับการไม่พบเชื้อในไซนัสใต้ตาจากไก่ทั้งสองกลุ่มไม่ว่าไก่จะมีระดับแอนติบอดีสูงหรือต่ำก็ตาม ในขณะที่ไก่กลุ่มควบคุมที่ไม่ให้วัคซีนพบอาการหน้าบวมและมีน้ำมูกในช่องจมูก เมื่อตรวจหาเชื้อจากไซนัสใต้ตาสามารถพบเชื้อได้ทุกตัว