วิทยานิพนธ์ (ค.ด.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) แบ่งออกเป็น 2 ขั้นตอน ขั้นตอนแรกเป็น การวิจัยเชิงสำรวจมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบของวัฒนธรรมการประเมินการเรียนการสอนจากเอกสารงาน วิจัยและความคิดเห็นจากผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 16 คน และสำรวจสภาพวัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอนของครู ด้วยการจัดสนทนากลุ่ม 3 ครั้ง และสำรวจด้วยแบบสอบถามจาก กลุ่มตัวอย่างที่เป็นครู 1,090 คน จาก 3 สังกัดโรงเรียน ที่ตั้งอยู่ในเขตกรุงเทพมหานคร เครื่องมือสำหรับเก็บ ข้อมูลเชิงคุณภาพมี 3 ฉบับ และเครื่องมือสำหรับเก็บข้อมูลเชิง ปริมาณมี 1 ฉบับ ได้แก่ แบบวัดความรู้ เกี่ยวกับการประเมินการเรียนการสอน มีค่าความเที่ยง (KR20) 0.855 ค่าความยาก 0.22-0.72 และค่าอำนาจ จำแนก 0.25-0.75 และแบบวัดความเชื่อต่อการประเมินการเรียนการสอน และวัดการใช้ การประเมินในการ ปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่อง เป็นแบบมาตรประมาณค่า 5 ระดับ ค่าสัมประสิทธิ์ แอลฟาครอนบาคเท่ากับ 0.802 และ 0.796 ตามลำดับ คุณภาพของเครื่องมือด้านความตรงเชิงโครงสร้างจาก การวิเคราะห์องค์ประกอบ เชิงยืนยันลำดับที่สองพบว่ามีค่าไค-สแควร์=88.41, df=96, p=0.69662, GFI=0.99, AGFI=0.98, RMR=0.015 ขึ้นที่สองเป็นการวิจัยเชิงทดลองมีวัตถประสงค์เพื่อพัฒนาวัฒนธรรมการ ประเมินการเรียนการสอน ของครู กลุ่มตัวอย่างเป็นครูในโรงเรียนที่ตั้งอยู่ในเขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 9 โรงเรียน จาก 3 สังกัด รวม 165 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 2 กลุ่ม ๆ ละ 50 คน และ 63 คน และกลุ่มควบคุม 1 กลุ่ม จำนวน 52 คน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติ ภาคบรรยาย การทดสอบค่าสถิติที การวิเคราะห์ความ แปรปรวน (Anova) การวิเคราะห์เนื้อหา และการวิเคราะห์ด้วย โปรแกรมลิสเลล (Lisrel)ผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้ (1) องค์ประกอบของวัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอนที่ได้ จากการสังเคราะห์เอกสารงาน วิจัยและความคิดเห็นผู้เชี่ยวชาญ มีจำนวน 3 องค์ประกอบ 22 ตัวชี้วัด ได้แก่ 1) ความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับ การประเมินการเรียนการสอน 2)ความเชื่อที่มีต่อการประเมินการเรียนการสอน และ 3) การใช้ การประเมินในการปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่อง (2 ) โดยสรุปรวมครูมีระดับของวัฒนธรรมการประเมินการเรียนการสอน ค่อนข้างต่ำ ตัวแปรสังกัดโรงเรียน ระดับการศึกษาและระดับที่โรงเรียนเปิดสอนส่งผลต่อระดับวัฒนธรรม การประเมิน การเรียนการสอนของครู ครูที่มีระดับการศึกษาสูง มีระดับวัฒนธรรมการประเมินการเรียน การสอนสูงกว่าครูที่มีระดับ การศึกษาต่ำกว่า ครูสังกัด กทม. มีระดับวัฒนธรรมการประเมินการเรียนการสอนสูงกว่า ครูสังกัด สช. และ ครูที่สอน ในสถานศึกษาที่เปิดสอน เฉพาะระดับอนุบาลมีระดับวัฒนธรรมการประเมินการเรียน การสอน ต่ำกว่าครูที่สอนใน สถานศึกษาที่เปิด สอนระดับอนุบาล-ป.6 และระดับ ป.1-ป.6 (3) ผลการเปรียบเทียบ วัฒนธรรม การประเมินการเรียน การสอน ระหว่างก่อนและหลังการฝึกอบรม พบว่าครูกลุ่มทดลองมีระดับวัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอน หลังการทดลองสูงกว่าก่อนทดลองและสูงกว่าครูกลุ่มควบคุม ตัวแปรสังกัดโรงเรียน มีผลทำให้ระดับ วัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอนของครูกลุ่มทดลอง แตกต่างกัน โดยครูสังกัด สช. และกทม. มีระดับวัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอนสูง กว่าครูสังกัด สพฐ. ส่วนครูสังกัด สพฐ มีระดับวัฒนธรรม การประเมินการเรียนการสอนช่วงก่อนและหลังทดลอง ไม่แตกต่างกัน (4) ผลผลิตจากการวิจัย ได้คู่มือฝึกครูพี่เลี้ยง จำนวน 1 ชุด คู่มือ ฝึกอบรมครูผู้เข้ารับอบรม จำนวน 1 ชุด เอกสารเสริมความรู้ 1 ชุด และมีรูปแบบการเรียนรู้แบบ เครือข่ายจำนวน 3 รูปแบบ (5) ครูมีความคิดเห็นต่อรูปแบบการฝึกอบรมที่พัฒนา ขึ้นว่าสามารถเกิดการเรียนได้ดีด้วย การปฎิบัติจริงผ่าน กระบวนการคิดสะท้อนอภิมาน เกิดเรียนรู้ผ่าน ประสบการณ์ตนเองและผู้อื่น และมีผลงานเป็น รูปธรรมนำไปใช้ ได้จริง