วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549

ศึกษาผลกระทบด้านการจราจรของการจำกัดช่องจราจรสำหรับรถยนต์บรรทุกบนทางหลวง โดยพิจารณารูปแบบการจำกัดช่องจราจร 4 รูปแบบ ได้แก่ การไม่มีการจำกัดช่องจราจรสำหรับรถยนต์บรรทุก การให้รถยนต์บรรทุกใช้ช่องจราจรช่องซ้าย การให้รถยนต์บรรทุกใช้ช่องจราจรตรงกลาง และการให้รถยนต์บรรทุกใช้ช่องจราจรช่องขวา ในการศึกษานี้ผู้วิจัยประยุกต์ใช้การพัฒนาแบบจำลองสภาพการจราจรด้วยโปรแกรม PARAMICS โดยพิจารณาตัวชี้วัดที่เกี่ยวข้องกับการจราจร ได้แก่ ความเร็วแตกต่างระหว่างรถยนต์ขนาดเล็กกับรถยนต์บรรทุก ความหนาแน่นของการจราจร และจำนวนการเปลี่ยนช่องจราจร ทั้งนี้เพื่อวิเคราะห์หารูปแบบการจำกัดช่องจราจรสำหรับรถยนต์บรรทุกที่เหมาะสม ผลจากการวิจัยพบว่า การให้รถยนต์บรรทุกใช้ช่องจราจรช่องซ้ายมีความเหมาะสมกับทั้งทางหลวง 3 ช่องจราจรไม่มีทางร่วมเข้าทางหลัก และทางหลวง 3 ช่องจราจรมีทางร่วมเข้าทางหลัก โดยสามารถเพิ่มประสิทธิภาพและความคล่องตัวของทางหลวง ซึ่งวัดได้จากความเร็วแตกต่างระหว่างรถยนต์ขนาดเล็กกับรถยนต์บรรทุกที่เพิ่มขึ้น และความหนาแน่นของการจราจรบนทางหลวงที่ลดลง นอกจากนี้ผู้วิจัยได้ทดสอบประสิทธิภาพของรูปแบบการจำกัดช่องจราจรสำหรับรถยนต์บรรทุกดังกล่าว ด้วยแบบจำลองสภาพการจราจรบนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 338 ช่วงระหว่าง กม. 16+570 ถึง กม. 19+852 โดยจากการวิเคราะห์ในปี พ.ศ. 2548 พบว่าการให้รถยนต์บรรทุกใช้ช่องจราจรช่องซ้าย น่าจะสามารถเพิ่มความเร็วแตกต่างระหว่างรถยนต์ขนาดเล็กกับรถยนต์บรรทุกได้ 23% ในทิศทางขาเข้า และมากถึง 82% ในทิศทางขาออก และสามารถลดความหนาแน่นของการจราจรได้ 27% ในทิศทางขาเข้าและ 13% ในทิศทางขาออก และลดจำนวนครั้งในการเปลี่ยนช่องจราจร 2% ทั้งทิศทางขาเข้าและทิศทางขาออก