วิทยานิพนธ์ (ศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

ศึกษาถึงผลกระทบของการคุ้มครองอุตสาหกรรมรถยนต์ ต่อสวัสดิการทางเศรษฐกิจ ทั้งในด้านส่วนเกินผู้บริโภคและผู้ผลิตรถยนต์ รายได้ที่รัฐบาลได้รับจากการเก็บภาษีรถยนต์นำเข้า รวมทั้งต้นทุนที่เกิดจากการคุ้มครองอุตสาหกรรมรถยนต์ ช่วงเวลาที่ศึกษา คือ ปี พ.ศ. 2538-2541 โดยได้แบ่งตลาดรถยนต์ออกเป็น 2 ตลาด คือ ตลาดรถยนต์นำเข้าและตลาดรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ และแบ่งรถยนต์ออกเป็น 2 ขนาดตามความจุของกระบอกสูบ คือ รถยนต์ขนาดเล็ก (ไม่เกิน 2400 ซีซี) และรถยนต์ขนาดใหญ่ (มากกว่า 2400 ซีซี) และเนื่องจากข้อมูลที่จะต้องใช้ในการศึกษาอุปทานของรถยนต์นั้น ส่วนใหญ่เป็นข้อมูลที่เกี่ยวกับต้นทุนการผลิต ซึ่งไม่ได้รับการเปิดเผยจากผู้ผลิต ดังนั้น จึงไม่ได้ทำการศึกษาทางด้านอุปทานของรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ แต่ได้สมมติให้อุปทานรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศมี 2 ลักษณะ คือ อุปทานรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศมีความยืดหยุ่นต่อราคา เท่ากับศูนย์และอุปทานรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ มีความยืดหยุ่นต่อราคาเท่ากับอนันต์ วิธีการศึกษา ได้สร้างสมการอุปสงค์ของรถยนต์นำเข้าและรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ โดยกำหนดให้ตัวแปรอธิบายในทั้ง 2 สมการ คือ ราคารถยนต์นำเข้า ราคารถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ รายได้ประชาชาติดัชนีราคาผู้บริโภค และสถานการณ์การเกิดวิกฤตการณ์ของสถาบันการเงินซึ่งเป็นตัวแปรหุ่น ส่วนการประมาณค่าได้ใช้วิธีกำลังสองน้อยที่สุด และนำผลที่ได้ไปคำนวณผลกระทบของการลดอัตราภาษีนำเข้ารถยนต์ ต่ออุปสงค์ของรถยนต์นำเข้า อุปสงค์รถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ ราคาของรถยนต์นำเข้าและราคารถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ โดยแบ่งระดับของการลดอัตราภาษีนำเข้าเป็น 3 ระดับ คือ 10 เปอร์เซ็นต์ 50 เปอร์เซ็นต์ และ 100 เปอร์เซ็นต์ สุดท้ายนำผลกระทบต่างๆ ของการลดอัตราภาษีนำเข้าที่ได้ไปคำนวณผลกระทบ ที่เกิดขึ้นต่อสวัสดิการทางเศรษฐกิจ ผลการศึกษา พบว่า หากลดอัตราภาษีลง 100 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งเป็นการยกเลิกการคุ้มครองอุตสาหกรรมรถยนต์ลงทั้งหมดตั้งแต่ปี พ.ศ. 2538-2541 สำหรับรถยนต์ขนาดเล็ก ในตลาดรถยนต์นำเข้า จะมีส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์นำเข้าเพิ่มขึ้นโดยโอนมาจากภาษีของรัฐบาล ประมาณ 31,236 ล้านบาท และส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์นำเข้า ที่ได้รับจากประสิทธิภาพการผลิตที่เพิ่มขึ้นประมาณ 1,496 ล้านบาท ส่วนในตลาดรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ จะมีการโอนส่วนเกินของผู้ผลิตไปเป็นส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์ ที่ผลิตภายในประเทศไม่เกิน 20,654 ล้านบาท สำหรับรถยนต์ขนาดใหญ่ ในตลาดรถยนต์นำเข้า ส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์นำเข้าจะเพิ่มขึ้นโดยโอนมาจากภาษีของรัฐบาล ประมาณ 10,022 ล้านบาท และส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์นำเข้าที่ได้รับจากประสิทธิภาพการผลิตจะเพิ่มขึ้นประมาณ 188 ล้านบาท ส่วนตลาดรถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศ จะมีการโอนส่วนเกินของผู้ผลิตไปเป็น ส่วนเกินของผู้บริโภครถยนต์ที่ผลิตภายในประเทศไม่เกิน 1,033 ล้านบาท ผลการศึกษาที่ได้ เป็นผลกระทบของการคุ้มครองอุตสาหกรรมรถยนต์ต่อสวัสดิการเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในอดีต ซึ่งปัจจุบัน ยังคงมีการคุ้มครองอุตสาหกรรมรถยนต์โดยใช้มาตรการภาษีนำเข้าอยู่ ดังนั้น จึงสมควรอย่างยิ่งที่จะนำผลการศึกษานี้ ไปใข้เป็นพื้นฐานในการวิเคราะห์เปรียบเทียบถึงผลกระทบทั้งในปัจจุบันและอนาคต เพื่อประสิทธิภาพสูงสุดในการกำหนดนโยบายของอุตสาหกรรมรถยนต์ต่อไป