วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

ศึกษารูปแบบการสื่อสารในสภากาแฟของประชาชน ในจังหวัดตรังและความคิดเห็นของผู้นำชุมชนต่อศักยภาพของผู้นำชุมชน ในการพัฒนาชุมชน โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ประกอบกับการวิจัยเชิงชาติพันธุ์วิทยา ภายใต้กรอบแนวคิดเชิงปรากฏการณ์นิยม การเก็บรวบรวมข้อมูล ใช้วิธีการสนทนากลุ่มกับประชาชนทั่วไปในจังหวัดตรัง โดยวิธีการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก กับผู้นำชุมชน ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบการสื่อสารในสภากาแฟ ประกอบด้วยบทบาทการเสวนา วิธีการเสวนา การโต้ตตอบ ในวงเสวนา โดยผู้ร่วมวงเสวนากาแฟจะมีหลายบทบาท ทั้งบทบาทการเปิดประเด็น บทบาทการสนับสนุน บทบาทการโต้แย้ง และบทบาทของผู้รับฟัง โดยบทบาทที่แตกต่างกันจะทำให้มีวิธีการเสวนาที่แตกต่างกัน ทั้งวิธีการตั้งคำถาม วิธีการพูดเปรยๆ วิธีการอธิบายและหาเหตุผลประกอบโดยผู้ร่วมเสวนาแต่ละคน จะมีบทสรุปกันเอง ไม่ว่จะเป็นประเด็นการวิพากษ์วิจารณ์เนื้อหาสาระทางการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ส่วนความคิดเห็นของผู้นำชุมชนต่อศักยภาพของสภากาแฟ ในการพัฒนาชุมชนนั้น ผู้นำชุมชนมองว่าสภากาแฟจะมีพลัง ในการปลุกกระแสจิตสำนึกทางการเมือง อันนำไปสู่การพัฒนาระบบการเมืองพร้อม กับการพัฒนาด้านเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมผ่านบทเสวนา ที่มีการแลกเปลี่ยนข่าวสารกันเป็นประจำ ขณะเดียวกันการรวมกลุ่มในสภากาแฟยังเป็นเป็นการพัฒนาสังคมชุมชน ให้กลายเป็นประชาคมที่เป็นพลังสำคัญในการขับเคลื่อนชุมชนต่อไป