วิทยานิพนธ์ (สถ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545

เครือซิเมนต์ไทย เป็นกลุ่มธุรกิจการผลิตและการค้าขนาดใหญ่ ประกอบด้วยอาคารสถานที่เพื่อสนับสนุนทางด้านการผลิตจำนวนมาก ซึ่งก่อให้เกิดค่าใช้จ่ายในการดูแลรักษา การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาที่เกิดขึ้น เพื่อเสนอแนะแนวทางแก้ไข โดยการสัมภาษณ์ สำรวจและสังเกตการณ์ และเลือก บ.ปูนซิเมนต์ไทย (ท่าหลวง) โรงงานเขาวง จ.สระบุรี บ.ระยองโอเลฟินส์ นิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุด จ.ระยอง บ.สยามคูโบต้าอุตสาหกรรม นิคมอุตสาหกรรมนวนคร จ.ปทุมธานี และ บ.สยามซีแพคบล็อค จ.นนทบุรี ที่เป็นกรณีศึกษา จากการศึกษาพบว่า อาคารของบริษัทที่ศึกษาส่วนใหญ่เป็นอาคารแนวราบ สูงไม่เกิน 2 ชั้น อายุอาคารตั้งแต่ 20 ปี ขนาดพื้นที่อาคารและที่ดินแตกต่างกัน เช่นเดียวกับสภาพอาคารทั้งภายนอก ภายใน ระบบประกอบอาคารและสถานที่ส่วนใหญ่ค่อนข้างทรุดโทรม ยกเว้นของ บ.สยามคูโบต้าฯ ในการดำเนินงานที่เกี่ยวข้องกับอาคารสถานที่ ปัจจุบันมีเพียงการซ่อมแซมเมื่อพบความเสียหาย โดยหน่วยงานธุรการหรือหน่วยงานฝ่ายการผลิต โดยใช้วิธีการไม่เหมือนกัน และไม่มีการควบคุมตรวจสอบที่ชัดเจน ยกเว้น บ.สยามคูโบต้าฯ ที่มีหน่วยงานรับผิดชอบโดยตรงคือ หน่วยงานธุรการ ดูแลอาคารภายนอก ภายใน สถานที่และบริการ และหน่วยงานยูทิลิตี้ ดูแลระบบประกอบอาคารที่ไม่เกี่ยวข้องกับการผลิต นอกจากนี้ยังมีแผนการทำงาน ควบคุมตรวจสอบและประเมินผล รวมทั้งจัดจ้างบริษัทภายนอกผู้เชี่ยวชาญมาช่วยดำเนินการ สำหรับค่าใช้จ่ายด้านอาคารสถานที่พบว่า ส่วนใหญ่จะบันทึกเฉพาะส่วนที่จัดจ้างดูแลรักษาและบริการ ไม่รวมค่าใช้จ่ายอื่นๆ โดยเฉพาะการซ่อมแซม ทำให้ไม่ทราบค่าใช้จ่ายที่แท้จริง ยกเว้น บ.สยามคูโบต้าฯ ซึ่งทำให้มีค่าใช้จ่ายสูงเมื่อเทียบกับบริษัทอื่นๆ จึงสรุปได้ว่า การดำเนินงานด้านอาคารสถานที่ของโรงงานในเครือซิเมนต์ไทย ในปัจจุบันที่มีความแตกต่างกันนั้น ทำให้สภาพอาคารแปรผันไปตามค่าใช้จ่ายและวิธีการทำงาน ดังนั้นการนำเอาระบบบริหารจัดการทรัพยากรกายภาพมาใช้ปฏิบัติจึงน่าจะเหมาะสม เพื่อให้ครอบคลุมการทำงาน ทั้งการบริการ การบำรุงรักษา การจัดการและการบริหาร โดยต้องพิจารณาปัจจัยอื่นประกอบ อันได้แก่ ขนาดโรงงาน ระบบการผลิต และมูลค่าสินค้าของแต่ละบริษัท