วิทยานิพนธ์ (ผ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2544

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อเสนอแนวทางการใช้ประโยชน์ที่ดินและโครง สร้างพื้นฐานบริเวณพื้นที่ตอนล่างของจังหวัดชุมพร ให้สอดคล้องตามศักยภาพและข้อจำกัดของพื้นที่ บริเวณพื้นที่ตอนล่างของจังหวัดชุมพรประกอบด้วย อำเภอหลังสวน อำเภอสวี อำเภอละแม อำเภอพะโต๊ะ อำเภอทุ่งตะโก โดยสภาพทั่วไปของพื้นที่ทั้ง 5 อำเภอมีความหลากหลายของระบบนิเวศ โดยมีภูเขาสูงทางทิศตะวันตกของพื้นที่ซึ่งเป็นพื้นที่ต้นน้ำลำธารที่หล่อ เลี้ยงพื้นที่ราบตอนกลางและที่ราบชายฝั่งทะเลทางทิศตะวันออกที่มีการใช้ ประโยชน์ที่ดินเพื่อการเกษตรกรรมและที่ตั้งของชุมชนเป็นส่วนใหญ่ ซึ่งปัจจุบันมีการเพิ่มขึ้นของประชากรและการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคม ของพื้นที่ส่งผลให้เกิดความต้องการพื้นที่เพื่อการใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อ การเกษตรกรรมและการตั้งถิ่นฐานเพิ่มขึ้น แต่พื้นที่ราบที่เหมาะสมต่อการทำการเกษตรกรรมและการตั้งถิ่นฐานมีจำกัดจึง เกิดปัญหาการขาดแคลนพื้นที่เพื่อรองรับกิจกรรมดังกล่าว ซึ่งปัญหาดังกล่าวเป็นสาเหตุหนึ่งที่ส่งผลให้เกิดการบุกรุกพื้นที่ป่าใน พื้นที่สูงทางทิศตะวันตก ทำให้พื้นที่ป่ามีปริมาณลดลงและส่งผลเชื่อมโยงทำให้เกิดปัญหาต่างๆ ตามมาด้วย เช่น ปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ราบและปัญหาการขาดการให้บริการโครงสร้างพื้นฐานที่จำ เป็นและเหมาะสมในการรองรับชุมชน เป็นต้น ทั้งนี้จากการศึกษาพบว่าปัญหาการใช้ประโยชน์ที่ดินโดยส่วนใหญ่จะเกิดจากการ กระทำของมนุษย์เป็นหลัก ส่วนปัญหาด้านโครงสร้างพื้นฐานจะมีอุปสรรคเรื่องความสูงและความลดชันของ พื้นที่ เนื่องจากพื้นที่ตอนล่างของจังหวัดชุมพรมีความหลากหลายของระบบนิเวศ ดังนั้นแนวทางการใช้ประโยชน์ที่ดินและโครงสร้างพื้นฐานบริเวณพื้นที่ตอนล่าง ของจังหวัดชุมพรจึงมุ่งเน้นที่จะวางแผนพัฒนาให้สอดคล้องกับข้อจำกัดและ ศักยภาพของพื้นที่และคำนึงถึงการพัฒนาในเชิงที่สามารถอนุรักษ์สภาพแวดล้อม ให้อยู่ในสภาพที่สมดุลในระบบนิเวศของพื้นที่ด้วย