วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2525

การปลูกฝังโภชนศึกษาหรือการให้ความรู้ การส่งเสริมทัศนคติและการปฏิบัติตนด้านโภชนาการอย่างถูกต้องเพื่อให้มีภาวะโภชนาการดีโดยการใช้สื่อบุคคล สื่อมวลชน และสื่อเฉพาะกิจ เป็นวิธีการที่ดีวิธีการหนึ่งที่จะช่วยลดหรือแก้ไขปัญหาทุพโภชนาการ การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ทั่วไปคือ ต้องการศึกษากลยุทธการใช้สื่อเพื่อสนับสนุนโครงการโภชนาการตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 5 (พ.ศ. 2525-2529) และมีวัตถุประสงค์เฉพาะ 1. เพื่อทราบผลเปรียบเทียบระหว่างพฤติกรรมการเปิดรับและการไม่เปิดรับสื่อจากการปลูกฝังโภชนศึกษาของสตรีชนบท 2. เพื่อทราบผลเปรียบเทียบระหว่างการใช้สื่อผสมผสานและการใช้สื่อเพียงประเภทเดียวในการปลูกฝังโภชนศึกษาแก่สตรีชนบท 3. เพื่อหาความแตกต่างของการใช้สื่อต่างประเภทกันคือ สื่อบุคคล สื่อมวลชน สื่อเฉพาะกิจ ในการปลูกฝังโภชนศึกษาแก่สตรีชนบท 4. เพื่อสำรวจความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติตนด้านโภชนาการของสตรีชนบท ซึ่งมีลักษณะทางเศรษฐกิจและสังคมแตกต่างกัน โดยศึกษาจากสตรีวัยเจริญพันธุ์อายุ 15-45 ปี โสดหรือสมรสแล้ว ยังไม่มีบุตร กำลังตั้งครรภ์ อำเภอศรีประจันต์ จังหวัดสุพรรณบุรี จำนวน 128 คน โดยแบ่งเป็นกลุ่มที่ได้เคยได้รับการปลูกฝังโภชนศึกษาโดยสื่อมี 68 คน และกลุ่มไม่เคย 60 คน ผลการวิจัยพบว่า 1. การปลูกฝังโภชนศึกษาสามารถใช้สื่อประเภทใดประเภทหนึ่งใน 3 ประเภทคือ สื่อบุคคล สื่อมวลชน หรือ สื่อเฉพาะกิจ 2. การปลูกฝังโภชนศึกษาไม่จำเป็นต้องใช้สื่อผสมผสานเสมอไป 3. การใช้สื่อเพื่อปลูกฝังโภชนศึกษาให้สตรีชนบทได้มีความรู้ ทัศนคติที่ดีและการปฏิบัติตนด้านโภชนาการที่ถูกต้องควรคำนึงถึงความแตกต่างด้านสถานภาพสมรส, ระดับการศึกษา, ความสามารถในการอ่านเขียน และลักษณะครัวเรือน 4. การใช้สื่อมวลชนโดยเฉพาะวิทยุกระจายเสียง สามารถเข้าถึงสตรีชนบทได้มากกว่าสื่อโทรทัศน์ แต่การใช้วิทยุเพื่อปลูกฝังโภชนศึกษาอาจต้องมีรูปแบบของรายการสอดคล้องกับนิสัยการใช้สื่อหรือความนิยมของสตรีกลุ่มเป้าหมาย เช่น เพลงลูกทุ่ง ละครวิทยุ และ 5. การใช้สื่อทุกประเภทเพื่อปลูกฝังโภชนศึกษาแก่สตรีชนบทควรคำนึงถึงความบ่อยครั้งในการเปิดรับสื่อแต่ละประเภทได้อย่างสม่ำเสมอ