วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2540

ปัจจุบันมีผู้นิยมใช้การแช่น้ำอุ่นวนเพื่อลดความเครียด ผู้วิจัยจึงมีความประสงค์ที่จะศึกษาผลการเปลี่ยนแปลงของระดับคอร์ติซอลในเลือด ความดันเลือด ชีพจร ระดับความผ่อนคลายทางจิตใจ และรีแอคชั่นไทม์ เมื่อให้กลุ่มตัวอย่างลงแช่ในน้ำอุ่นวน เปรียบเทียบกับการแช่ในน้ำธรรมดา ที่อุณหภูมิปกติ (เฉลี่ย 32.30+_0.74 ํซ) และศึกษาเปรียบเทียบผลการลงแช่น้ำ 1 ครั้ง กับการลงแช่น้ำต่อเนื่อง โดยศึกษาในนักศึกษาอุดมศึกษาชายอายุ 18-22 ปี เฉลี่ย 19.23+_1.23 ปี) จำนวน 30 คน แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มหนึ่งแช่ในน้ำอุ่นวน (อุณหภูมิ 36 ํซ) อีกกลุ่มหนึ่งแช่ในน้ำธรรมดา ในวิธีการระยะเวลาและการปฏิบัติที่เหมือนกัน คือให้กลุ่มตัวอย่างลงแช่น้ำต่อเนื่อง 18 ครั้งใน 6 สัปดาห์ โดยใน 3 ครั้งแรกจะลงแช่น้ำนานครั้งละ 10 นาที ต่อจากนั้น ให้ลงแช่นานครั้งละ 15 นาที จะทำการบันทึกข้อมูลในการลงแช่น้ำครั้งที่ 1, 9 และ 18 เท่านั้นโดยจะบันทึกใน 2 ลักษณะคือ ความดันเลือด และชีพจร จะบันทึกก่อนลงน้ำและหลังขึ้นจากน้ำทุกๆ 3 นาทีจนถึงนาทีที่ 30 และ การเจาะเลือดเพื่อตรวจวัดปริมาณคอร์ติซอลในเลือด การวัดรีแอคชั่นไทม์ และการวัดระดับความเครียด จะทำการวัดเฉพาะก่อนและหลังจากขึ้นจากน้ำแล้วเพียง 1 ครั้งเท่านั้น ผลการศึกษาพบว่าการแช่น้ำ 1 ครั้งจะสามารถทำให้ ความดันเลือดซิสโตลิค ปริมาณคอร์ติซอลในเลือด รีแอคชั่นไทม์ และระดับความเครียดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) ในขณะที่การลงน้ำซ้ำอย่างต่อเนื่องจะทำให้ ความดันเลือดซิสโตลิค ชีพจร และรีแอคชั่นไทม์ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) ในขณะที่ลักษณะของน้ำ คือการแช่น้ำอุ่นวนจะมีผลทำให้ ความดันเลือดซิสโตลิคและไดแอสโตลิคและชีพจรเปลี่ยนแปลงไปจากการแช่น้ำธรรมดาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) เมื่อศึกษาค่าปฏิสัมพันธ์พบว่า ลักษณะของน้ำกล่าวคือน้ำอุ่นวนและน้ำธรรมดา หรือจำนวนครั้งในการลงแช่น้ำไม่ได้มีผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงของข้อมูลที่ได้จากการแช่น้ำครั้งเดียวเลย ฉะนั้นการที่จะลดความเครียดด้วยการแช่น้ำอุ่นวนนั้นเป็นการลดความเครียดซึ่งเป็นผลเฉพาะครั้งของการแช่น้ำเท่านั้น การแช่น้ำต่อเนื่องไม่ได้มีผลให้ระดับความเครียดลดลงมากขึ้นแต่อย่างใด และถ้าพิจารณาจากคอร์ติซอล หรือระดับความเครียดจะพบว่า ไม่ว่าการแช่น้ำธรรมดา หรือน้ำอุ่นวน จะให้ผลในการลดความเครียดได้เหมือนกัน