วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2548

ระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ยุคที่สามมีความต้องการสายอากาศที่สามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบของลำคลื่น โดยการเลื่อนไปของลำคลื่นตามผู้ใช้งาน การเพิ่มหรือลดพื้นที่ครอบคลุมโดยการปรับความกว้างลำครึ่งกำลังเพื่อรองรับปริมาณผู้ใช้งานที่เพิ่มขึ้นหรือลดลงของเขตบริการย่อยข้างเคียง ระบบสื่อสารผ่านดาวเทียมและข่ายเชื่อมโยงด้วยไมโครเวฟก็มีความต้องการสายอากาศที่มีความสามารถดังกล่าวเช่นกัน สายอากาศชนิดหนึ่งที่มีขีดความสามารถดังกล่าวก็คือ สายอากาศจานสะท้อนชนิดผิวสะท้อนปรับรูปลักษณ์ที่ได้ประกอบจากแผ่นย่อย งานวิจัยนี้ศึกษาขีดจำกัดเชิงสมรรถนะของสายอากาศจานสะท้อนชนิดผิวสะท้อนปรับรูปลักษณ์ได้ที่ประกอบจากแผ่นย่อย เพื่อใช้ในการออกแบบสำหรับการประยุกต์ใช้งานต่างๆ เช่นสายอากาศสถานีฐานของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ ระบบสื่อสารผ่านดาวเทียมและข่ายเชื่อมโยงไมโครเวฟภาคพื้นดิน งานวิจัยนี้ดำเนินไปโดยใช้การจำลองสถานการณ์การทดลอง ผลการวิจัยที่ความถี่ปฏิบัติการ 2GHz พบว่าค่าพารามิเตอร์ของสายอากาศจานสะท้อนชนิดผิวสะท้อนปรับรูปลักษณ์ได้ที่ประกอบจากแผ่นย่อยที่เหมาะสมกับการประยุกต์ใช้งานคือ ใช้สายอากาศที่มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 1 เมตร (ขนาดของแผ่นย่อยแต่ละแผ่นเท่ากับ 0.125 เมตร) ใช้จำนวนแผ่นย่อย 19 แผ่น การจัดเรียงพื้นผิวตั้งต้นเป็นรูปพาราโบลอยด์ที่มีค่า F/D เท่ากับ 0.35จะให้สมรรถนะของสายอากาศดีกว่ากรณีที่จัดเรียงพื้นผิวตั้งต้นแบบแบนราบโดยพิจารณาจากพื้นที่ครอบคลุมที่มีบริเวณกว้างกว่าและความสามารถของสายอากาศในการปรับเปลี่ยนแบบรูปการแผ่พลังงาน ด้านการประยุกต์ใช้งานเป็นสายอากาศสถานีฐานของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่พบว่าสายอากาศจานสะท้อนชนิดผิวสะท้อนปรับรูปลักษณ์ได้ที่ประกอบจากแผ่นย่อยสามารถปรับเปลี่ยนพื้นที่ครอบคลุมในบริเวณที่ศึกษาได้โดยสามารถลดจุดบอดที่เกิดขึ้นหรือปรับรูปร่างของพื้นที่ครอบคลุมเพื่อรองรับการใช้งานในกรณีต่างๆ ที่จำลองสถานการณ์ขึ้นมาได้ ส่วนการประยุกต์ใช้งานในระบบสื่อสารผ่านดาวเทียมและข่ายเชื่อมโยงภาคพื้นดินซึ่งมีความต้องการปรับเปลี่ยนแบบรูปการแผ่พลังงานโดยการเลื่อนไปของลำคลื่นเพียงเล็กน้อยเพื่อชดเชยผลกระทบของชั้นบรรยากาศ ผลจากการวิจัยพบว่าสายอากาศจานสะท้อนชนิดผิวสะท้อนปรับรูปลักษณ์ได้ที่ประกอบจากแผ่นย่อยสามารถเลื่อนลำคลื่นไปยังทิศทางที่ต้องการได้