วิทยานิพนธ์ (วท.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542

การจัดลำดับการกลั่นที่เหมาะสมเป็นวิธีการที่ได้คำตอบเป็นโครงสร้างที่ดีที่สุดของกระบวนการแยกสารของผสมหลายองค์ประกอบ เนื่องจากการกลั่นตามลำดับเป็นส่วนสำคัญในการกำหนดต้นทุนการผลิตทั้งเงินทุนและค่าใช้จ่ายการปฏิบัติการในกระบวนทางเคมี ได้มีงานวิจัยที่สำคัญๆ มากมายพยายามที่จะพัฒนาวิธีการเลือกลำดับการกลั่นที่เหมาะสมในหลายๆ รูปแบบ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ได้อธิบายถึงการใช้เทคนิคการหาความเหมาะสมที่เรียกว่า ขั้นตอนวิธีเชิงพันธุการ (Genetic Algorithm, GA) ในการจัดลำดับการกลั่นที่เหมาะสม ขั้นตอนวิธีเชิงพันธุการเป็นเทคนิคการหาความเหมาะสมวิธีหนึ่งที่ใช้การเลียนแบบกระบวนการทางชีววิทยาของการเลือกและการปฏิบัติการด้านพันธุกรรม (กฎของดาร์วิน) ทางธรรมชาติ โดยโครโมโซมใดที่มีความเหมาะสมมากที่สุดจะสามารถดำรงชีวิตสืบต่อไปได้ ดังนั้นการประยุกต์ขั้นตอนวิธีเชิงพันธุการในการแก้ปัญหาการจัดลำดับการกลั่น เริ่มจากการลงรหัสสายอักขระโดยการใช้ลำดับการกลั่นของหอกลั่นแปลงค่าให้อยู่ในรูปของสายอักขระ เพื่อสร้างกลุ่มลำดับการกลั่นต้นแบบที่จะถูกคัดเลือกตามความเหมาะสมจากการตรวจสอบเงื่อนไขที่ได้กำหนดไว้ สำหรับการแลกเปลี่ยนในส่วนของการจัดลำดับการกลั่นที่ดีในระหว่างสายอักขระลำดับการกลั่นรูปแบบต่างๆ จะทำให้เกิดวิวัฒนาการลำดับการกลั่นที่ดีขึ้นไป ทำการทดสอบผลของตัวแปรต่างๆ ของขั้นตอนวิธีเชิงพันธุการ เช่น ขนาดของประรชากร ความน่าจะเป็นของการกลายพันธุ์ และความน่าจะเป็นของการสลับไขว้ ผลการคำนวณที่ได้พบว่าขนาดของประชากรควรจะมีค่าใกล้เคียงกับจำนวนของลำดับการกลั่นที่เป็นไปได้ทั้งหมด สำหรับสารของผสม 4 องค์ประกอบค่าความน่าจะเป็นของการกลายพันธุ์และการสลับไขว้ควรมีค่าอยู่ในช่วง 0.004-0.009 และ 0.6-0.9 ตามลำดับ