วัตถุประสงค์ของการศึกษาผลประโยชน์ที่เกษตรกรได้รับจากการรวมกลุ่มปรับปรุงคุณภาพมังคุดเพื่อการส่งออก เพื่อทราบวิถีการตลาด ส่วนเหลื่อมการตลาดมังคุด องค์ประกอบและระดับการแข่งขันที่เป็นปัจจัยสำคัญในการกำหนดศักยภาพความสำเร็จของการรวมกลุ่มเกษตรกรโดยใช้ข้อมูลปฐมภูมิ จากการสัมภาษณ์สมาชิกกลุ่มเกษตรกร พ่อค้าส่งในท้องที่ พ่อค้าตัวแทนพ่อค้าส่งตลาดไทและสี่มุมเมือง พ่อค้าส่งออก และพ่อค้าปลีก รวม 73 ราย ผลการศึกษา พบว่ากลุ่มเกษตรกรเป็นกลุ่มที่ก่อตั้งขึ้นเองโดยชาวบ้าน มีวัตถุประสงค์เพื่อร่วมกันผลิตมังคุดคุณภาพ และสร้างอำนาจในการต่อรองราคา กลุ่มเกษตรกรทำหน้าที่เป็นผู้รวบรวมมังคุดจากสมาชิกเพื่อขายโดยวิธีการประมูล และการทำสัญญาข้อตกลง รายได้ของกลุ่มคือค่าบริการทางการตลาดที่หักจากสมาชิกเฉลี่ยกิโลกรัม 0.88 บาท ส่วนผลประโยชน์ที่เกษตรกรได้รับจากกลุ่มเกษตรกร พบว่า หลังเข้าร่วมกลุ่ม เกษตรกรผลิตมังคุดได้เพิ่มขึ้นร้อยละ 28.71 ราคาที่เกษตรกรขายได้เพิ่มขึ้นร้อยละ 28.95 และรายได้เพิ่มขึ้นร้อยละ 65.97 มีรายได้สุทธิเฉลี่ย36,753.47 บาท และเกษตรกรยังได้รับเงินปันผลและสวัสดิการจากกลุ่ม ส่วนวิถีการตลาดและส่วนเหลื่อมการตลาดมังคุด พบว่า พ่อค้าส่งในท้องที่ และพ่อค้าตัวแทน ดำเนินธุรกิจในลักษณะเดียวกันกับกลุ่มเกษตรกร โดยเข้าไปรับซื้อมังคุดจากเกษตรกร และกลุ่มเกษตรกรเพื่อขายให้กับพ่อค้าในระดับต่างๆ ได้แก่ พ่อค้าส่งปลายทาสง พ่อค้าส่งออก และพ่อค้าปลีกราคาขึ้นอยู่กับคุณภาพของมังคุด สำหรับส่วนเหลื่อมการตลาด พบว่า พ่อค้าส่งออกมีส่วนเหลื่อมการตลาดมากที่สุดเฉลี่ยกิโลกรัมละ 82.93 บาท เนื่องจากมังคุดส่งออกต้องมีการคัดเกรดและมาตรฐานอย่างดี ทำให้มีต้นทุนค่าขนส่งสูงมาก สำหรับการศึกษาองค์ประกอบและระดับการแข่งขันในตลาดมังคุดของกลุ่มเกษตรกร 5 องค์ประกอบ ได้แก่ คู่แข่งขันปัจจุบันศักยภาพในการเข้าทำธุรกิจของคู่แข่งขันรายใหม่ ผู้ซื้อ ผู้จำหน่าย ปัจจัยการผลิต และสินค้าทดแทน พบว่า ปัจจัยที่มีความสำคัญต่อศักยภาพการแข่งขันของกลุ่มเกษตรกร เช่นกลุ่มเกษตรกรมีกลุ่มย่อยเป็นจำนวนมาก ขาดผู้นำที่ดี มีสมาชิกกลุ่มน้อยเกินไป ผู้ซื้อมีอำนาจการต่อรองราคา และเป็นผู้กำหนดมาตรฐานคุณภาพมังคุด ผู้ซื้อมีการรวมตัวกันและสมาชิกกลุ่มเกษตรกรไม่ซื่อสัตย์ต่อกลุ่มและขาดความรู้ในการจัดการสวนตามแนวทางเกษตรที่ถูกต้องและเหมาะสม ข้อเสนอแนะของการศึกษาครั้งนี้ คือ กลุ่มเกษตรกรทุกกลุ่มควรประสานงานกันในการจำหน่ายมังคุดกำหนดคุณภาพมังคุดและมาตรฐานเดียวกันในการส่งออก และขายโดยการประมูลที่จุดเดียว เพื่อให้ได้มังคุดคุณภาพจากทุกกลุ่ม เพื่อให้กลุ่มเกษตรกรสามารถสร้างอำนาจในการต่อรองราคาได้เพิ่มขึ้น