เป็ดดำหัวดำและเป็ดดำหัวสีน้ำตาลอพยพมายังพื้นที่ชุ่มน้ำหนองบงคายทุกปี และปัจจุบันเป็ดทั้งสองชนิดนี้มีปริมาณลดลง โดยเฉพาะอย่างยิ่งเป็ดดำหัวดำถูกจัดอยู่ในสถานภาพมีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ (Vulnerable) ของโลก การศึกษาครั้งนี้เป็นการศึกษาถึงโอกาสการเข้าใช้พื้นที่อาศัยของเป็ดดำหัวดำและเป็ดดำหัวสีน้ำตาลกับปัจจัยแวดล้อมที่มีผลต่อการเลือกใช้พื้นที่อาศัยของเป็ดทั้งสองชนิดนี้ โดยเก็บข้อมูลภาคสนาม ระหว่างเดือนพฤศจิกายน2546 ถึงเดือนเมษายน 2547 ได้แก่ ตำแหน่งการปรากฏของนก การปกคลุมของพืชน้ำ ความหนาแน่นของสัตว์พื้นท้องน้ำ ระดับความลึกของน้ำ ตำแหน่งตาข่ายจับปลา และคุณภาพน้ำ ได้แก่ ค่าความเป็นกรดเป็นด่างของน้ำ ค่าไนเตรต ค่าฟอสเฟต และประยุกต์ใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ (GIS)ในการจัดการ รวบรวมวิเคราะห์แบบจำลอง และเตรียมข้อมูลเชิงพื้นที่ของ ระยะห่างของเป็ดจากนกน้ำชนิดอื่น ระยะห่างของเป็ดจากตาข่ายจับปลา ระยะห่างของเป็ดจากขอบทะเลสาบ การปกคลุมของพืชน้ำ ความหนาแน่นของสัตว์พื้นท้องน้ำ ความลึกของน้ำ และคุณภาพน้ำ ส่วนการหาค่าความสัมพันธ์ระหว่างเป็ดทั้งสองชนิดกับปัจจัยแวดล้อมใช้รูปแบบพื้นฐานของตัวแบบการถดถอยโลจิสติค (Logistic Regression Model) ปัจจัยแวดล้อมที่มีผลต่อการเลือกใช้พื้นที่ของทั้งเป็ดดำหัวดำและเป็ดดำหัวสีน้ำตาลอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < 0.05) ได้แก่ ระยะห่างจากนกน้ำชนิดอื่น ระยะห่างจากขอบทะเลสาบ และระดับความลึกของน้ำ โดยโอกาสการเข้าไปใช้พื้นที่ของเป็ดดำหัวดำและเป็ดดำหัวสีน้ำตาลขึ้นอยู่กับระยะห่างจากขอบทะเลสาบ และระดับความลึกของน้ำที่เพิ่มขึ้นและอยู่ใกล้กับนกน้ำชนิดอื่น แต่ระยะห่างจากตาข่ายจับปลาเป็นอีกปัจจัยที่มีผลต่อโอกาสการเข้าใช้พื้นที่ของเป็ดดำหัวสีน้ำตาล นอกจากนั้นพื้นที่ที่เป็ดดำหัวดำและเป็ดดำหัวสีน้ำตาลมีโอกาสใช้ร่วมกันมากที่สุดอยู่บริเวณตอนกลางของหนองบงคาย (core area) ใกล้กับเกาะสันหมูน้อย ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการใช้พื้นที่อาศัยของนกทั้งสองชนิดนี้รวมถึงนกน้ำชนิดอื่น (hotspot) โดยปัจจัยแวดล้อมที่มีผลต่อความแตกต่างในการใช้พื้นที่ร่วมกันของเป็ดทั้งสองชนิดนี้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < 0.05) ได้แก่ ระยะห่างจากนกน้ำชนิดอื่น โดยแบบจำลองที่ได้นี้สามารถนำไปใช้ในการจัดการพื้นที่ชุ่มน้ำหนองบงคายเพื่อการอนุรักษ์เป็ดทั้งสองชนิดนี้รวมถึงนกน้ำชนิดอื่นๆ ต่อไป