การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการใช้สารช่วยติดต่อสีและความคงทนของสีต่อแสง ต่อการซักและต่อการขัดถูของผ้าไหมที่ย้อมด้วยสีจากเปลือกมะพร้าวแก่โดยใช้สารช่วยติด 2 ชนิดคือ สารส้ม และกรดน้ำส้มที่ความเข้มข้น 3 ระดับ คือ .75,2 และ 20 เปอร์เซ็นต์ของน้ำหนักผ้า ย้อมทับหลังการย้อมสีตามแผนการทดลองแบบแฟคตอเรียลที่ใช้แผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ วัดค่าความสว่าง (L*) ความเป็นสีแดง-เขียว (a*) ความเป็นสีเหลือง-น้ำเงิน (b*) ความสดใส (C*) และสี (h*) ของผ้าตามระบบ CIELAB ทั้งก่อนและหลังการทดสอบความคงทนของสีต่อแสง ต่อการซักและต่อการขัดถู เพื่อหาค่าการเปลี่ยนแปลงของสี dL*, da*, db*, dC*, dH* และค่าการเปลี่ยนแปลงของสีโดยรวม (dE*) และวิเคราะห์ผลโดยใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป จากผลการวิจัยพบว่าความเข้มข้นของสารช่วยติดมีผลต่อค่า L* อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .01 เมื่อใช้ความเข้มข้นสูงขึ้นสีผ้าจะมีค่า L* สูงขึ้น ชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดมีผลต่อค่า a* (ความเป็นสีแดง) อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .001 ผ้าที่ใช้กรดน้ำส้มเป็นสารช่วยติดมีค่า a* สูง เมื่อใช้ความเข้มข้นสูงขึ้น มีผ้าจะมีค่า a*ลดลง ชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดมีผลต่อค่า b* (ความเป็นสีเหลือง) อย่างมีนัยสำคัญ ที่ระดับ .05 และ .01 ตามลำดับ ผ้าที่ใช้สารส้มเป็นสารช่วยติดมีค่า b* สูงเมื่อใช้ความเข้มข้นสูงขึ้นสีผ้าจะมีค่า b* สูงขึ้น ชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดมีผลต่อค่า h* อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .001 ผ้าที่ใช้สารส้มเป็นสารช่วยติดมีค่าh* สูง เมื่อใช้ความเข้มข้นสูงขึ้นสีผ้าจะมีค่า h* สูงขึ้น (สีออกเหลืองมากขึ้น)ผลการวิเคราะห์ความคงทนของสีต่อแสงโดยใช้ค่า dE* พบว่าชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดไม่มีผลต่อค่า dE* อย่างมีนัยสำคัญ ความคงทนของสีที่ประเมินโดยใช้ Bluewool อยู่ในระดับแย่ถึงพอใช้ (ระดับ 2-3) ผลการวิเคราะห์ความคงทนของสีต่อการซักพบว่าชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดไม่มีผลต่อค่า dE* อย่างมีนัยสำคัญ ความคงทนของสีที่ประเมินโดยใช้ Gray Scale for Color Change อยู่ในระดับดีพอใช้ (ระดับ 2-3)ผลการวิเคราะห์ความคงทนของสีต่อการขัดถูกในสภาวะแห้งโดยใช้ค่า dE* พบว่าชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดไม่มีผลต่อค่า dE* อย่างมีนัยสำคัญ ความคงทนของสีที่ประเมินโดยใช้ Gray Scale for Staining อยู่ในระดับดีเลิศ (ระดับ 4-5) ผลการวิเคราะห์ความคงทนของสีต่อการขัดถูกในสภาวะเปียกโดยใช้ค่า dE* พบว่าปฏิสัมพันธ์ระหว่างชนิดและความเข้มข้นของสารช่วยติดมีผลต่อค่า dE* อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 ในกรณีที่ใช้สารส้มค่า dE* จะลดลงเมื่อความเข้มข้นของสารช่วยติดสูงขึ้น แต่ในกรณีที่ใช้กรดน้ำส้มค่า dE* จะสูงขึ้นเมื่อเพิ่มความเข้มข้นจาก .75 เปอร์เซ็นต์ เป็น 2 เปอร์เซ็นต์แต่จะลดลงเมื่อเพิ่มความเข้มข้นจาก 2 เปอร์เซ็นต์ เป็น 20 เปอร์เซ็นต์ ความคงทนของสีที่ประเมินโดยใช้ Gray Scale for Staining อยู่ในระดับดีเลิศ (ระดับ 4-5)