การบริโภคของประเทศไทยมีบทบาทที่สำคัญมากเนื่องจากสัดส่วนของค่าใช้จ่ายในการบริโภคมีค่ามากกว่าร้อยละ 50 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ อย่างไรก็ตามภายหลังวิกฤติการณ์ทางการเงินในปี 2540 พฤติกรรมการบริโภคได้เปลี่ยนแปลงไปโดยประชาชนจะลดค่าใช้จ่ายในการบริโภคลงและนำเงินไปซื้อสินทรัพย์มาถือเพิ่มมากขึ้น ดังนั้นวัตถุประสงค์ของการศึกษาครั้งนี้เพื่อศึกษาถึงสภาวะของการบริโภค ปัจจัยที่มีผลกระทบต่อค่าใช้จ่ายในการบริโภค และเปรียบเทียบพฤติกรรมการบริโภคในประเทศไทยในช่วงก่อนและหลังวิกฤติการณ์ทางการเงินโดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิทำการศึกษาตั้งแต่ปี 2536 ถึง 2545 จากการศึกษาถึงสภาวะของการบริโภค พบว่า ในช่วงก่อนวิกฤติการณ์ อัตราการเติบโตของค่าใช้จ่ายในการบริโภคมีค่าสูงโดยมีค่าเฉลี่ยตั้งแต่ปี 2536 ถึง 2539 เท่ากับร้อยละ 12.46 แต่กลับมีค่าลดลงอย่างมากในช่วงหลังวิกฤติการณ์ซึ่งมีค่าเฉลี่ยตั้งแต่ปี 2540 ถึง 2545 เพียงร้อยละ 3.65 ทั้งนี้เนื่องจากภาวะเศรษฐกิจที่ถดถอยและการลดลงของราคาสินทรัพย์ ส่วนการศึกษาถึงปัจจัยที่มีผลกระทบต่อค่าใช้จ่ายในการบริโภคโดยคาดประมาณแบบจำลองด้วยวิธีกำลังสองน้อยที่สุดสองขั้น พบว่าค่าใช้จ่ายในการบริโภคขึ้นอยู่กับรายได้และมูลค่าสินทรัพย์ทั้งในช่วงก่อนและหลังวิกฤติการณ์ ซึ่งอธิบายได้ว่าการหดตัวของระบบเศรษฐกิจในช่วงหลังวิกฤติการณ์เป็นเหตุให้มูลค่าสินทรัพย์และรายได้มีค่าลดลง ดังนั้นจึงส่งผลให้ค่าใช้จ่ายในการบริโภคลดลง แต่เนื่องจากการที่ประชาชนพยายามที่จะรักษาระดับของค่าใช้จ่ายในการบริโภคเดิม จึงใช้ทั้งรายได้ที่ลดลงและรายได้จากสินทรัพย์ที่ถืออยู่ไปใช้ในการบริโภคร่วมกัน ซึ่งจะสังเกตได้จากค่าความโน้มเอียงหน่วยสุดท้ายของการบริโภคต่อรายได้มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.0782 ในช่วงก่อนวิกฤติการณ์เป็น 0.3444 ในช่วงหลังวิกฤติการณ์ แต่ค่าความโน้มเอียงหน่วยสุดท้ายของการบริโภคต่อสินทรัพย์มีค่าลดลงจาก 0.0231 ในช่วงก่อนวิกฤติการณ์ เหลือเพียง 0.0096 ในช่วงหลังวิกฤติการณ์ นอกจากนี้ค่าความโน้มเอียงหน่วยสุดท้ายของการบริโภคยังแสดงให้เห็นว่าผลกระทบของรายได้ที่มีต่อค่าใช้จ่ายในการบริโภคมีมากกว่าผลกระทบของสินทรัพย์ทั้งช่วงก่อนและหลังวิกฤติการณ์ สำหรับการเปรียบเทียบพฤติกรรมการบริโภค พบว่า ในช่วงก่อนวิกฤติการณ์ ค่าใช้จ่ายในการบริโภคในรูปของสินทรัพย์มีค่าเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะสินทรัพย์จำพวกหลักทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์ เพราะตลาดสินทรัพย์เหล่านี้อยู่ในภาวะรุ่งเรือง แต่ในช่วงหลังวิกฤติการณ์ ค่าใช้จ่ายในการบริโภคในรูปของหลักทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์มีค่าลดลงเพราะภาวะซบเซาของตลาดและราคาของสินทรัพย์ที่มีค่าลดลงจึงหันไปถือเงินฝากที่สถาบันการเงิน สินค้าทุน และ พันธบัตรเพิ่มขึ้นแทนเพราะให้ผลตอบแทนที่ดีกว่า