การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาสภาพการมีส่วนร่วมของชุมชนในการ ดำเนินงานศูนย์อบรมเด็กก่อนเกณฑ์ในวัด จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ (2) เพื่อศึกษารูปแบบการมี ส่วนร่วมของชุมชนในการดำเนินงานศูนย์อบรมเด็กก่อนเกณพ์ในวัด กลุ่มตัวอย่างผู้ให้ข้อมูลเป็นบุคคลที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการดำเนินงานของศูนย์ อบรมเด็กก่อนเกณฑ์ในวัดจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ซึ่งจำแนกเป็น 3 กลุ่ม คือ (1) กลุ่มผู้ที่ เกี่ยวข้อง (2) กลุ่มผู้ดำเนินงาน และ (3) กลุ่มผู้รับบริการ จำนวนทั้งสิ้น 257 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม สถิติที่ใช้คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยเลขคณิต ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบ F-test t-test และการวิเคราะห์องค์ประกอบ ผลจากการวิจัยพบว่า (1) สภาพการมีส่วนร่วมของชุมชนในการดำเนินงานศูนย์อบรมเด็ก ก่อนเกณฑ์ในวัด โดยภาพรวมอยู่ในระดับน้อย เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า ชุมชนมีส่วนร่วมด้าน การประสานงานอยู่ในระดับปานกลาง อีก 4 ด้าน อยู่ในระดับน้อยได้แก่ ด้านการจัดสรรทรัพยากร ด้านการจัดการเรียนการสอน ด้านการวางแผน และด้านการติดตามประเมินผลการปฏิบัติงาน จาก การเปรียบเทียบการมีส่วนร่วมของชุมชนทั้ง 3 กลุ่ม แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ ระดับ .05 (2) รูปแบบการมีส่วนร่วมของชุมชนในการดำเนินงานศูนย์อบรมเด็กก่อนเกณฑ์ในวัด พบว่า ชุมชนมีส่วนร่วมในด้านการวางแผนการดำเนินงานของศูนย์ โดยมีส่วนร่วมในเรื่อง การ กำหนดนโยบาย เป้าหมายและแนวทางการดำเนินงานของศูนย์ การหาสาเหตุของปัญหาและแนวทางในการ แก้ไข การเสนอความต้องการและจัดลำดับความสำคัญของปัญหา การเสนอแผนงาน/โครงการ/กิจกรรม ในการดำเนินงานของศูนย์ และการกำหนดค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานของศูนย์ ด้านการจัดสรร ทรัพยากรและประสานการเตรียมการเพื่อสนับสนุนศูนย์ โดยมีส่วนร่วมในเรื่องการจัดหาและบริจาค เงิน วัสดุอุปกรณ์เพื่อการดำเนินงานของศูนย์ การจัดหากำลังคน ช่วยเหลือแรงงานให้กับศูนย์ การประสานงานด้านทรัพยากรในการดำเนินงานกับคนในท้องถิ่น หน่วยงานภาครัฐและเอกชน การประชุม ปรึกษาหารือเกี่ยวกับการดำเนินงานของศูนย์และกับหน่วยงานอื่น ๆ และด้านการจัดการเรียนการสอน และติดตามประเมินผลการปฏิบัติงาน โดยมีส่วนร่วมในเรื่องการจัดหาเอกสาร สื่อและวัสดุอุปกรณ์ เกี่ยวกับการเรียนการสอน การเสนอแนะเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนของครูพี่เลี้ยง การ ติดตามความก้าวหน้าและพัฒนาการของเด็กในศูนย์ การติดตามผลการจัดการเรียนการสอนและการ ปฏิบัติงานตามแผนงาน โครงการ การประชาสัมพันธ์ผลการดำเนินงานของศูนย์ให้ชุมชนและหน่วย งานต่าง ๆ ทราบ