การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทราบเงื่อนไขการเลือกเรียนดนตรีไทย ของนิสิต/นักศึกษาระดับปริญญาตรีและสภาพการเรียนการสอนดนตรีไทยในสถาบัน อุดมศึกษาของรัฐ ประชากรที่ใช้ในการวิจัย คือ นิสิต/นักศึกษาปีที่ 1-4 ที่เรียนดนตรีไทยและอาจารย์ประจำที่สอนดนตรีไทยของมหาวิทลัยเกษตรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ โดยสุ่มตัวอย่างแบบ แบ่งชั้นภูมิได้นิสิต/นักศึกษาที่เป็นกลุ่มตัวอย่างจำนวน 104 คน และอาจารย์ ประจำที่สอนดนตรีไทยจำนวน 17 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถาม ความคิดเห็นของนิสิต/นักศึกษาเกี่ยวกับเงื่อนไขการเลือกเรียนดนตรีไทย และแบบสัมภาษณ์อาจารย์เกี่ยวกับสภาพการเรียนการสอนดนตรีไทย สถิติที่ใช้ในการ วิเคราะห์ข้อมูล คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ การวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. เงื่อนไขการเลือกเรียนดนตรีไทยของนิสิต/นักศึกษา มีสามด้านคือ ด้านครอบครัว พบว่า ครอบครัวสงเสริมและสนับสนุนให้นิสิต/นักศึกษาฝึกซ้อมและ/ หรือชมการแสดงดนตรีเป็นลำดับแรกและบังคับให้เรียนเป็นลำดับสุดท้ายด้าน ความคิดเห็นส่วนตัวของนิสิต/นักศึกษาพบว่า นิสิต/นักศึกษาเห็นว่าตนเองมีความ สามารถเป็นลำดับแรก และมีโอกาสทำรายได้สูงในต่างประเทศเป็นลำดับสุดท้าย และด้านสิ่งแวดล้อมพบว่า นิสิต/นักศึกษาเห็นว่าตนเองมีพื้นฐานการเรียนดนตรี ไทยในอดีตเป็นลำดับแรก และเลียนแบบ (นักดนตรี ดารา ครู) เป็นลำดับสุดท้าย 2. สภาพการเรียนการสอนดนตรีไทย ด้านหลักสูตรพบว่า มีความเหมาะสม กับการประกอบอาชีพในอนาคตด้านการเรียนการสอนพบว่า รูปแบบการสอนในภาคปฏิบัติ ของอาจารย์มีความเหมาะสม ด้านผู้เรียนและผู้สอนพบว่าคุณวุฒิ วัยวุฒิของอาจารย์ ผู้สอนในภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติมีความเหมาะสม ด้านการวัดผลและประเมินผลพบว่า วิธีการวัดผลภาคทฤษฎีมีความเหมาะสมมาก ด้านสื่อวัสดุอุปกรณ์ เครื่องดนตรีพบว่า มีความเพียงพอปานกลาง ด้านสภาพแวดล้อม พบว่า ห้องเรียนในภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ มีความเหมาะสม ด้านนโยบายและงบประมาณพบว่า สาขาวิชา ภาควิชาคณะวิชาและ มหาวิทยาลัยให้ความสนับสนุนกิจกรรมการแสดงทั้งภายในและภายนอกอยู่ในระดับ ปานกลาง สำหรับปัญหาสภาพการเรียนการสอนโดยรวมพบว่า การซ้อมรวมวงแต่ละ เครื่องมือ การมีพื้นฐานการเรียนดนตรีมาน้อย อุปกรณ์เครื่องดนตรีไม่เพียงพอ และสภาพแวดล้อมมีปัญหาอยู่ในระดับปานกลาง