ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร
นักวิจัย : อภิญญา ตันทวีวงศ์
คำค้น : -
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2543
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=57055
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาปัจจัยทางสังคมวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้อง กับการทำสวนป่าและเผาถ่านที่หมู่บ้านยี่สาร หมู่1 ตำบลยี่สาร อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ซึ่งเป็นกิจกรรมทางเศรษฐกิจที่มีลักษณะสนับสนุนให้เกิดระบบ เศรษฐกิจแบบยั่งยืน โดยมีความสอดคล้องกับสภาพทรัพยากร ระบบนิเวศป่าชายเลน และโครงสร้างสังคมและวัฒนธรรมของชุมชน กำเนิดและพัฒนาการของการทำสวนป่าที่หมู่บ้านยี่สารเกิดขึ้นก่อนที่สมาชิก ในชุมชนจะรับเอาเทคโนโลยีการเผาถ่านเข้ามาในปี 2481 และเมื่อรับเอาการเผาถ่าน เข้ามาแล้ว ก็ส่งผลให้เกิดการขยายตัวของพื้นที่ทำสวนป่าออกไป จนกิจกรรมทั้ง 2 ได้กลายเป็นอาชีพหลักของสมาชิกในชุมชนในที่สุด ปัจจัยที่สนับสนุนให้เกิดการรับและ พัฒนาการวิถีการผลิตทั้ง 2 ลักษณะนี้เข้ามาเป็นแกนหลักของระบบเศรษฐกิจชุมชนระหว่าง ปี 2481 - ก่อนปี 2530 เป็นผลทั้งจากปัจจัยภายในและปัจจัยภายนอกชุมชน ปัจจัย ภายนอกที่สำคัญ ได้แก่ ระบบตลาดส่วนกลาง และระบบกฎหมายว่าด้วยกรรมสิทธิ์ที่ดิน ส่วนปัจจัยภายใน ได้แก่ สภาพแวดล้อมและทรัพยากรในท้องถิ่น ระบบเครือญาติและ โครงสร้างความสัมพันธ์ทางสังคม ภายหลังปี 2530 ได้เกิดความเปลี่ยนแปลงต่อโครงสร้างอาชีพ และการใช้ประโยชน์ ทรัพยากรในชุมชนอย่างชัดเจน เนื่องจากสมาชิกส่วนหนึ่งหันไปทำอาชีพเลี้ยงกุ้ง กุลาดำแบบพัฒนา จากการสำรวจข้อมูลของสมาชิก 16 ครอบครัวในกลุ่มนี้ พบว่าปัจจัย ที่เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงมาจากทั้งปัจจัยภายนอก ได้แก่ อิทธิพลของตลาดการค้าโลก การเกิดแหล่งพลังงานทางเลือกและเทคโนโลยีที่เข้ามาทดแทนถ่านโกงกาง และปัจจัย ภายในเอง ได้แก่ ค่านิยม เรื่องของงาน ที่ผู้ชายและผู้หญิงมีเกณฑ์การเลือกหรือยอมรับ งานทำแตกต่างกัน ความเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างประชากรในชุมชนและในระดับครอบครัว ที่มีขนาดเล็กลง ความไม่สอดคล้องระหว่างวิถีชีวิตของสมาชิกรุ่นใหม่ที่รับการศึกษา ในระบบการศึกษาขั้นสูงจากสังคมภายนอกกับวิถีการผลิตในลักษณะเดิม การแสวงหาโอกาส เลื่อนสถานภาพทางเศรษฐกิจและสังคมของชนชั้นกลางในชุมชน ในส่วนของการศึกษาข้อมูลสมาชิกที่ยังคงทำสวนป่าและกิจการโรงถ่านหลังปี 2530 โดยไม่เปลี่ยนอาชีพ พบปัจจัยที่เกี่ยวข้องในเชิงสนับสนุนให้เกิดความสืบเนื่อง ของการทำสวนป่าและกิจการเผาถ่านไม้โกงกาง ว่าประกอบด้วย ค่านิยมที่เห็นว่านากุ้ง เป็นอาชีพไม่ยั่งยืน ไม่สามารถควบคุมได้ ทำให้สมาชิกในครอบครัวแตกแยก และเสี่ยง อันตราย ฯลฯ อันเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมที่สมาชิกสร้างขึ้นเพื่อตอบสนองความต้องการ ความมั่นคงทั้งทางร่างกายและจิตใจ การที่ผู้ประกอบการสืบทอดอุดมการณ์และทักษะ ประสบการณ์สู่สมาชิกรุ่นใหม่และการเข้ามาสืบทอดกิจการของผู้หญิง จากการศึกษาถึงปัจจัยที่เกี่ยวข้องต่าง ๆ ดังกล่าวในกรณีการศึกษาของหมู่บ้าน ยี่สารทำให้พบข้อสรุปว่า การก่อรูป พัฒนาการ ความเปลี่ยนแปลง และสืบเนื่องของ ระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืนเป็นผลจากปัจจัยทั้งจากภายนอก นับตั้งแต่ระดับท้องถิ่น ระดับภูมิภาค ระดับประเทศ และระดับโลก และปัจจัยภายใน ทั้งด้านสภาพแวดล้อม และ วัฒนธรรมของชุมชน ซึ่งมีการปรับตัวไปตามอิทธิพลจากการปฎิสัมพันธ์กับสังคมภายนอก อยู่ตลอดเวลา

บรรณานุกรม :
อภิญญา ตันทวีวงศ์ . (2543). ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
อภิญญา ตันทวีวงศ์ . 2543. "ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
อภิญญา ตันทวีวงศ์ . "ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2543. Print.
อภิญญา ตันทวีวงศ์ . ความสืบเนื่องและเปลี่ยนแปลงของระบบเศรษฐกิจแบบยั่งยืน : กรณีศึกษาการทำถ่านไม้โกงกางที่หมู่บ้านยี่สาร. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2543.