ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์
นักวิจัย : ประอร ศิลาพันธุ์
คำค้น : -
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2535
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=56312
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษารูปแบบ เทคนิคการผลิต และการตกแต่ง ภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้นเมืองฟ้าแดดสงยาง ซึ่งจะสะท้อนให้เห็นสภาพชีวิตความเป็นอยู่ คติความเชื่อและเศรษฐกิจของชุนโบราณแห่งนี้ รวมทั้งการศึกษาเปรียบเทียบด้านรูปแบบ เทคนิคการผลิตและการตกแต่งระหว่างภาชนะดินเผาจากเมืองฟ้าแดดสงยางและภาชนะดินเผา จากชุมชนโบราณอื่น ๆ ในลุ่มแม่น้ำชีและเมืองโบราณร่วมสมัยในภูมิภาคอื่น ๆ ของประเทศไทย และประเทศใกล้เคียง เพื่อศึกษาถึงความสัมพันธ์ด้านต่าง ๆ ระหว่างชุมชนโบราณเหล่านี้ โดยการรวบรวมข้อมูลที่ได้จากการขุดค้นเมืองฟ้าแดดสงยางเมื่อ พ.ศ. 2534 นำมาศึกษาเปรียบ เทียบเกี่ยวกับรูปแบบ เทคนิคการผลิตและการตกแต่งและนำตัวอย่างเศษภาชนะดินเผาจำนวนหนึ่ง ไปทำการวิเคราะห์ทางวิทยาศาสตร์ด้วยวิธี Petrographic analysis เพื่อศึกษาองค์ประกอบ ของเนื้อดินที่นำมาผลิตเป็นภาชนะดินเผา ซึ่งผลของการวิจัยสรุปได้ว่า รูปแบบภาชนะดินเผา ที่ได้จากการขุดค้นบริเวณที่อยู่อาศัยของเมืองฟ้าแดดสงยางเป็นรูปแบบภาชนะดินเผาที่ใช้ใน ชีวิตประจำวัน เช่น ใช้ในการหุงต้มหรือเก็บอาหาร ซึ่งจะมีรูปทรงแตกต่างกันไปตามประโยชน์ ใช้สอย มีทั้งภาชนะดินเผาที่ผลิตขึ้นภายในชุมชนและรูปแบบที่รับมาจากชุมชนร่วมสมัยใน วัฒนธรรมอื่น ส่วนรูปแบบภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้นบริเวณที่ฝังศพของชุมชนนั้น อาจแบ่ง ได้เป็นภาชนะดินเผาที่ใช้บรรจุศพและภาชนะดินเผาที่เป็นของอุทิศให้แก่ศพ ซึ่งภาชนะดินเผา ที่ใช้บรรจุศพน่าจะเป็นภาชนะดินเผาที่ผลิตขึ้นเพื่อใช้ในการฝังศพโดยเฉพาะ เช่น ภาชนะ บรรจุศพประเภทไหขนาดใหญ่ แต่ภาชนะดินเผาที่เป็นของอุทิศให้ศพและภาชนะที่ทำหน้าที่เป็น ฝาครอบซองไหบรรจุศพบางใบ เป็นรูปแบบเดียวกับภาชนะดินเผาที่ได้จากการ ขุดค้นบริเวณที่อยู่อาศัยของชุมชนแต่อาจเลือกใช้ภาชนะที่มีความประณีตงดงามกว่าภาชนะแบบ เดียวกันที่ใช้ในชีวิตประจำวัน ส่วนเทคนิคการผลิตและการตกแต่งภาชนะดินเผรจากเมืองฟ้า แดดสงยางนั้นอาจกล่าวได้ว่ามีเทคนิคการผลิตและการตกแต่งเช่นเดียวกับชุมชนโบราณร่วมสมัย นอกจากนี้ยังได้พบหลักฐานเกี่ยวกับการผลิตภาชนะดินเผาที่ชุมชนโบราณแห่งนี้ด้วย ส่วนผลจาก การวิเคราะห์เนื้อดินอาจกล่าวได้ว่า มีการใช้ดินซึ่งมีเนื้อพื้น (Matrix) เดียวกัน แต่สัดส่วนของปริมาณเศษแร่หรืออินทรียวัตถุในเนื้อดินจะแตกต่างกัน และจากการศึกษาภาชนะ ดินเผาที่ได้จากการขุดค้นเมืองฟ้าแดดสงยางอาจสันนิษฐานได้ว่า ชุมชนโบราณแห่งนี้มีร่องรอย การอยู่อาศัยตั้งแต่ก่อนประวัติศาสตร์ตอนปลาย (พุทธศตวรรษที่ 3-7) จนถึงสมัยประวัติศาสตร์ ในราวพุทธศตวรรษที่ 23 ชุมชนโบราณแห่งนี้เป็นชุมชนเกษตรกรรม มีความสามารถในการผลิต ภาชนะดินเผา และมีคติความเชื่อในพิธีกรรมเกี่ยวกับความตายเช่นเดียวกับชุมชนโบราณร่วมสมัย ในภูมิภาคเดียวกัน นอกจากนี้ยังมีการติดต่อและผสมผสานวัฒนธรรมพื้นถิ่นกับวัฒนธรรมชุมชน โบราณในภูมิภาคอื่น ๆ อีกด้วย

บรรณานุกรม :
ประอร ศิลาพันธุ์ . (2535). ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ประอร ศิลาพันธุ์ . 2535. "ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ประอร ศิลาพันธุ์ . "ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2535. Print.
ประอร ศิลาพันธุ์ . ภาชนะดินเผาในแหล่งโบราณคดีลุ่มแม่น้ำชี กรณีศึกษาภาชนะดินเผาที่ได้จากการขุดค้น เมืองฟ้าแดดสงยาง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2535.