การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษารูปแบบการดำเนินชีวิตของนักศึกษา มหาวิทยาลัย รามคำแหง (2) เปรียบเทียบรูปแบบการดำเนินชีวิตของนักศึกษาโดยส่วนรวม และในแต่ละกลุ่ม จำแนกตาม เพศ ชั้นปี หน่วยกิตสะสม รายได้ของบิดา มารดา หรือผู้ปกครอง และลักษณะการอยู่ อาศัย (3) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการดำเนินชีวิตของนักศึกษา ประชากร ได้แก่ นักศึกษา มหาวิทยาลัยรามคำแหงระดับปริญญาตรีทุกชั้นปีรวมทุกคณะ และเป็นนักศึกษาที่มาเรียนอย่างสม่ำ เสมอในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2543 จำนวน 105,302 คน กลุ่มตัวอย่างใช้ตารางสำเร็จรูปของ ทาโร่ ยามาเน่ (Taro Yamane) ได้ขนาดกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 400 คน ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบ แบ่งชั้นภูมิ และสุ่มแต่ละชั้นปีเท่าๆ กันได้ชั้นปีละ 100 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบ วัดเชิงสำรวจลักษณะการดำเนินชีวิตของนักศึกษา 7 กลุ่ม ของไพฑูรย์ สินลารัตน์ นำมาดัดแปลง ให้เหมาะสม จำนวน 70 ข้อ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าความเบี่ยงเบนมาตรฐาน t-test F-test และค่าสหสัมพันธ์ของเพียร์สัน (Pearson Product Moment correlation coefficient) ได้ผลการวิจัย ดังนี้ 1. นักศึกษามหาวิทยาลัยรามคำแหงมีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่มวิชาชีพ กลุ่มก้าวหน้า กลุ่มวิชาการ และกลุ่มบำเพ็ญประโยชน์เรียงตามลำดับจากมากไปสู่น้อย 2. นักศึกษาเพศชาย และเพศหญิง มีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่มวิชาชีพเหมือนกัน เมื่อ เปรียบเทียบในแต่ละกลุ่ม พบว่า นักศึกษาเพศชาย และเพศหญิง มีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่ม กิจกรรม และกลุ่มก้าวหน้า แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยนักศึกษาชายจะมีการ ดำเนินชีวิตในลักษณะของทั้ง 2 กลุ่มนี้มากกว่านักศึกษาหญิง 3. นักศึกษาในแต่ละชั้นปี มีการดำเนินชีวิตแตกต่างกัน เมื่อเปรียบเทียบในแต่ละกลุ่ม พบว่า มีความแตกต่างกันในกลุ่มสมาคมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยตั้งแต่ขั้นปีที่ 2 เป็นต้นไป มีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่มสมาคมมากกว่านักศึกษาชั้นปีที่ 1 4. นักศึกษาที่สอบได้หน่วยกิตสะสมต่างกัน มีการดำเนินชีวิตแตกต่างกัน เมื่อเปรียบเทียบ ในแต่ละกลุ่ม พบว่า มีความแตกต่างกันในกลุ่มสมาคมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 นักศึกษา ที่มีหน่วยกิตสะสมระหว่าง 36 - 70 หน่วยกิต มีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่มสมาคมมากกว่านักศึกษา ที่มีหน่วยกิตสะสมไม่เกิน 35 หน่วยกิต 5. นักศึกษาที่บิดา มารดา หรือผู้ปกครอง มีรายได้ต่างกัน มีการดำเนินชีวิตแตกต่างกัน เมื่อ เปรียบเทียบในแต่ละกลุ่ม พบว่า มีความแตกต่างกันในกลุ่มสมาคมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 นักศึกษาที่บิดา มารดา หรือผู้ปกครอง มีรายได้ 10,001 บาทขึ้นไปมีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่ม สมาคมมากกว่านักศึกษาที่บิดา มารดา หรือผู้ปกครอง มีรายได้ต่ำกว่า 5,000 บาท 6. นักศึกษาที่มีลักษณะการอยู่อาศัยต่างกัน มีการดำเนินชีวิตแตกต่างกัน เมื่อเปรียบเทียบใน แต่ละกลุ่ม พบว่า มีความแตกต่างกันในกลุ่มกิจกรรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 นักศึกษา ที่อยู่บ้านพักของตนเอง มีการดำเนินชีวิตในลักษณะกลุ่มกิจกรรมมากกว่านักศึกษาที่อาศัยอยู่บ้านญาติ และนักศึกษาที่อยู่หอพักหรือบ้านเช่า 7. นักศึกษามีการดำเนินชีวิตในระหว่างกลุ่มอย่างมีความสัมพันธ์กัน คือ นักศึกษาที่ดำเนินชีวิต ในลักษณะกลุ่มหนึ่ง อาจมีแนวโน้มที่จะดำเนินชีวิตในแนวทางเดียวกันกับอีกกลุ่มหนึ่ง