การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาความเครียด สาเหตุของความเครียด และวิธีเผชิญความเครียดทางการเรียนของนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ในโรงเรียน มัธยมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ส่วนกลาง กลุ่มที่ 4 โดยศึกษาระดับของความเครียดทาง การเรียน สาเหตุของความเครียดทางการเรียน และวิธีเผชิญความเครียดทางการเรียน และ เปรียบเทียบระดับของความเครียดทางการเรียน สาเหตุของความเครียดทางการเรียน และวิธี เผชิญความเครียดทางการเรียน โดยจำแนกตาม ระดับชั้นเรียน แผนการเรียน และผลสัมฤทธิ์ ทางการเรียน กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ในโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ส่วนกลาง กลุ่มที่ 4 ปีการศึกษา 2541 จำนวน 1,274 คน เครื่องมือ ที่ใช้ในการศึกษาค้นคว้า ได้แก่ แบบสอบถามความเครียด สาเหตุของความเครียด และวิธี เผชิญความเครียดทางการเรียน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ Analysis of Variance, t-test, Chi-Square test และ Newman-Keuls Method ผลการศึกษาปรากฏดังนี้ 1. นักเรียนที่เรียนระดับชั้นต่างกัน มีระดับของความเครียดทางการเรียนแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2. นักเรียนที่เรียนระดับชั้นเรียน ต่างกัน มีความเครียดทางการเรียนแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 จากสาเหตุบางข้อ 3. นักเรียนที่เรียนระดับชั้นเรียน ต่างกัน มีวิธีเผชิญความเครียดทางการเรียน จากสาเหตุบางข้อที่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 4. นักเรียนที่เรียนแผนการเรียน ต่างกัน มีระดับของความเครียดทางการเรียน ด้านพฤติกรรมแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 5. นักเรียนที่เรียแผนการเรียน ต่างกัน มีความเครียดทางการเรียนแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 จากสาเหตุบางข้อ 6. นักเรียนที่เรียนแผนการเรียน ต่างกัน มีวิธีเผชิญความเครียดทางการเรียน จากสาเหตุบางข้อที่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 7. นักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่างกัน มีระดับของความเครียดทางการเรียน ไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 8. นักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่างกัน มีความเครียดทางการเรียนแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 จากสาเหตุบางข้อ 9. นักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่างกัน มีวิธีเผชิญความเครียดทางการเรียน จากสาเหตุบางข้อที่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05