ความมุ่งหมายของการวิจัยนี้เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ ระหว่างตัวแปร ความสามารถในการทำนายและความแปรปรวน ของตัวแปรด้านภูมิหลังและชีวสังคม ความภาคภูมิใจในตนเอง สุขภาพจิต การกล้าแสดงออก ทัศนคติต่อการเสพยาเสพติด และการปฏิเสธการชักจูงเรื่องยาเสพติจากเพื่อน ซึ่งเป็นตัวแปร ที่เกี่ยวข้องกับลักษณะทางการต้านทานการติดยาเสพติด ของนักเรียนระดับมัธยมศึกษา กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 และปีที่ 5 ปีการศึกษา 2534 โรงเรียนสหศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา เขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 600 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามลักษณะภูมิหลังและชีวสังคม แบบสอบถาม ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับยาเสพติด แบบสอบถามความภาพภูมิใจในตนเอง แบบสอบถามสุขภาพจิต แบบสอบถามการกล้าแสดงออก แบบสอบถาม ทัศนคติต่อการเสพยาเสพติดและแบบสอบถามการปฏิเสธการชักจูง เรื่องยาเสพติดจากเพื่อน ใช้การวิเคราะห์สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์พหุคูณ วิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ แบบเพิ่มตัวแปรทีละตัว และวิเคราะห์ ความแปรปรวน 3 ทาง เมื่อพบว่ามีนัยสำคัญทางสถิติ ใช้วิธีการ เปรียบเทียบค่าเฉลี่ยรายคู่ด้วยวิธีของเชฟเฟ พบว่าความภาคภูมิใจ ในตนเอง สุขภาพจิตและการกล้าแสดงออกมีความสัมพันธ์ทางบวก กับทัศนคติต่อการเสพยาเสพติด และการปฏิเสธการชักจูง เรื่องยาเสพติดจากเพื่อนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ะดับ .01 ความภาคภูมิใจในตนเองเพียงตัวอเดียวที่สามารถทำนายทัศนคติ ต่อการเสพยาเสพติดได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และมีอำนาจในการทำนายร้อยละ 23 ทัศนคติต่อการเสพยาเสพติด ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับยาเสพติดและความภาคภูมิใจในตนเอง สามารถทำนายการปฏิเสธการชักจูงเรื่องยาเสพติดจากเพื่อน ในกลุ่มนักเรียนทั้งหมดได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และมีอำนาจในการทำนายวันละ 41.27, 20.89 และ 15.23 ตามลำดับ ทัศนคติต่อการเสพยาเสพติด ความภาคภูมิใจในตนเอง ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับยาเสพติดระดับเศรษฐกิจของครอบครัวและสุขภาพจิต บางตัวสามารถทำนายการปฏิเสธการชักจูงเรื่องยาเสพติดจากเพื่อนได้ โดยเฉพาะในกลุ่มนักเรียนชายและหญิงระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ที่มีระดับเศรษฐกิจของครอบครัวและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนแตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 นักเรียนหญิงระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ที่มีระดับเศรษฐกิจของครอบครัวปานกลาง มีสุขภาพจิตไม่ดีและกล้าแสดงออก น้อยกว่ากลุ่มอื่น ๆ นักเรียนชายระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นที่มี ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับยาเสพติดน้อย มีทัศนคติที่ไม่ดีต่อการเสพยาเสพติด น้อยกว่ากลุ่มอื่น ๆ