วิทยานิพนธ์เรื่อง "การศึกษาเปรียบเทียบการใช้คำศัพท์ในภาษาลับแล อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์" นี้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อเปรียบเทียบการใช้คำศัพท์ของคนสามกลุ่มอายุ รวมถึงแสดงแนวโน้มการใช้คำศัพท์ภาษาลับแลในอนาคต การศึกษาใช้วิธีการสัมภาษณ์โดยนำ คำศัพท์จำนวนทั้งสิ้น 410 คำ แยกตามกลุ่มคำศัพท์ 12 กลุ่ม สอบถามผู้บอกภาษาจำนวน 24 คน ผู้บอกภาษาเพศชาย 12 คน และผู้บอกภาษาเพศหญิง 12 คน แบ่งผู้บอกภาษาเป็น สามกลุ่มอายุดังนี้ ผู้บอกภาษากลุ่มอายุที่ 1 อายุ 55 ปีขึ้นไป ผู้บอกภาษากลุ่มอายุ ที่ 2 อายุระหว่าง 35-45 ปี และผู้บอกภาษากลุ่มอายุที่ 3 อายุระหว่าง 15-25 ปี ผลการศึกษาสรุปว่า ผู้บอกภาษาลับแลทั้งสามกลุ่มอายุมีการใช้คำศัพท์ใน 4 ลักษณะ ดังนี้ (1) การใช้คำศัพท์ที่ผู้บอกภาษาทั้งสามกลุ่มอายุใช้เป็นคำศัพท์เดียวกันซึ่งเป็น คำศัพท์เดิมและคำศัพท์อื่น จำนวน 246 คำ หรือร้อยละ 60 (2) การใช้คำศัพท์ที่ผู้บอก ภาษาทั้งสามกลุ่มอายุใช้เป็นคำศัพท์เดียวกันและเป็นคำศัพท์เดิมโดยที่ผู้บอกภาษา บางกลุ่มอายุได้นำคำศัพท์เดิมอีกคำศัพท์หนึ่ง หรือมากกว่ามาใช้ร่วมด้วย จำนวน 25 คำ หรือร้อยละ 6.09 (3) การใช้คำศัพท์ที่ผู้บอกภาษาสองกลุ่มอายุต่อเนื่องกันใช้ศัพท์ เดียวกันซึ่งเป็นคำศัพท์เดิมและเป็นคำศัพท์อื่น จำนวน 18 คำ หรือร้อยละ 4.39 (4) การใช้คำศัพท์ที่ผู้บอกภาษานำมาจากภาษาถิ่นอื่นโดยนำมาใช้แทนหรือใช้ร่วมกันกับ คำศัพท์เดิม จำนวน 121 คำ หรือร้อยละ 29.51 นอกจากนี้ยังพบการแปรเสียง ซึ่งเป็น การแปรอย่างไม่มีข้อจำกัด ส่วนการเปลี่ยนแปลงด้านความหมายพบมากในผู้บอกภาษากลุ่ม อายุที่ 3 และพบคำศัพท์ที่กำลังจะหายไปจากการใช้ในชีวิตประจำวันอีกจำนวนหนึ่งด้วย ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า ผู้บอกภาษาในกลุ่มอายุที่ 3 มีการเปลี่ยนแปลงการใช้ คำศัพท์มากที่สุด โดยมีแนวโน้มการใช้คำศัพท์ภาษาลับแลน้อยลง และใช้คำยืมจากภาษาไทย กลางมากขึ้น