การวิจัยในครั้งนี้ โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาอิทธิพลของปัจจัยทาง เศรษฐกิจ สังคม-ประชากร และจิตวิทยา ที่มีต่อพฤติกรรมการย้ายถิ่น ปลายทางการย้ายถิ่น และรูปแบบการย้ายถิ่นของครัวเรือนชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลาม ในจังหวัดปัตตานี ยะลา และนราธิวาส ตัวอย่างแหล่งข้อมูลการวิจัยประกอบด้วยครัวเรือนชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลาม 472 ครัวเรือน โดยจำแนกเป็นครัวเรือนที่ไม่เคยย้ายถิ่นเลยและครัวเรือนที่ย้ายถิ่น ในรอบปีนี้ โดยได้มาด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน (Multistage Random Sampling) ข้อมูลการวิจัยมีทั้งหมดเก็บจาก 3 แหล่งข้อมูล คือ จากครัวเรือนที่ไม่ ย้ายถิ่นในรอบปีนี้ 249 ครัวเรือน จาก 223 ครัวเรือนที่ย้ายถิ่นในรอบปีนี้ และ 223 เฉพาะตัวผู้ย้ายถิ่น ใช้การสัมภาษณ์ทั้งหมด การวิเคราะห์ข้อมูลผู้วิจัยได้นำ ข้อมูลมาทำการวิเคราะห์ในเชิงปริมาณด้วยค่าสถิติเบื้องต้นที่สอดคล้องกับระดับการวัด ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ค่าความเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าร้อยละ ส่วนการวิเคราะห์อิทธิพลของ ตัวแปรใช้ Ligistic Regression Analysis ผลที่ได้จากการศึกษาวิจัยครั้งนี้ พบว่า 1) ตัวแปรอิสระที่มีอิทธิพลต่อการ ย้ายถิ่นของครัวเรือนชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลามมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ ประสบการณ์ ในการย้ายถิ่น สนับสนุนการย้ายถิ่นและเครือข่าย การย้ายถิ่นของครัวเรือน~bในกลุ่ม ปัจจัยทางสังคม-ประชากรของครัวเรือน~b ความพึงพอใจต่อการทำงานที่ต้นทางของครัวเรือน ค่านิยมเชิงวัตถุของครัวเรือน ความพึงพอใจต่อการทำงานที่ปลายทางของครัวเรือน ความ พึงพอใจต่อสภาพความเป็นอยู่ของครัวเรือน และความคาดหวังในอรรถประโยชน์จากการย้ายถิ่น ของครัวเรือนในกลุ่ม ~bปัจจัยทางจิตวิทยาของครัวเรือน~b การถือครองที่ดินสำหรับการ ประกอบอาชีพ รายได้ของครัวเรือนและหนี้สินของครัวเรือน~bในกลุ่มปัจจัยทางเศรษฐกิจ ของครัวเรือน~b โดยที่ตัวแปรต่าง ๆ ที่ใช้ในการศึกษา สามารถร่วมกันอธิบายโอกาสที่ ครัวเรือนจะย้ายถิ่น ได้ประมาณร้อยละ 70.30 2) ตัวแปรอิสระที่มีอิทธิพลต่อทิศทาง การย้ายถิ่นของครัวเรือนชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลามมีนัยสำคัญทางสถิติได้แก่ ประสบการณ์การย้ายถิ่น การรับข่าวสารจากสื่อต่างประเทศ การรับข่าวสารจากสื่อในประเทศ ความชัดเจนในการรับข่าวสารเกี่ยวกับงานที่ปลายทาง~bในกลุ่มปัจจัยทางสังคมของครัวเรือน ความคาดหวังในอรรถประโยชน์จากการย้ายถิ่นของครัวเรือน~bในกลุ่มปัจจัยทางจิตวิทยาของ ครัวเรือน~b โดยที่ตัวแปรต่าง ๆ ที่ใช้ในการศึกษา สามารถร่วมกันอธิบายโอกาสที่ครัวเรือน จะย้ายถิ่น ได้ประมาณร้อยละ 61.40 3) ตัวแปรอิสระที่มีอิทธิพลต่อรูปแบบการย้ายถิ่น ชั่วคราวของครัวเรือนชาวไทยที่นับถือศาสนาอิสลามที่มีนัยสำคัญทางสถิติได้แก่ลักษณะ อาชีพ (นอกภาคเกษตร)ที่ปลายทาง และรายได้ของครัวเรือน~iในกลุ่มปัจจัยทางเศรษฐกิจของ ครัวเรือน~b โดยที่ตัวแปรต่าง ๆ ที่ใช้ในการศึกษา สามารถร่วมกันอธิบายโอกาสที่ครัวเรือน จะย้ายถิ่นชั่วคราว ได้ประมาณร้อยละ 30.70